Sáng sớm hôm sau, một luồng khí trong lành và dịu mát len lỏi qua khe cửa sổ quán sách cũ của Tạ Trần, mang theo hương đất ẩm và mùi cỏ cây vừa được sương đêm gột rửa. Ánh nắng ban mai như tơ vàng, mỏng manh xuyên qua những tán lá xanh non của cây cổ thụ trước hiên, vẽ nên những vệt sáng nhảy nhót trên nền gạch cũ kỹ. Trong không gian yên tĩnh đến lạ, chỉ có tiếng gió khẽ lùa qua khe cửa, tạo thành những âm thanh vi vu như lời thì thầm của đất trời, hòa cùng tiếng chim hót líu lo, trong trẻo từ những cành cây đung đưa. Mùi mực và giấy cũ quyện với hương trà thoang thoảng từ chiếc ấm đang nghi ngút khói trên bàn, tạo nên một bầu không khí bình yên đến lạ, nhưng lại chứa đựng một sự trầm tư khó tả. Tạ Trần, trong bộ áo vải bố màu xám nhạt, ngồi trước bàn, tay cầm một cuốn sách cũ đã sờn, đôi mắt sâu thẳm lướt qua từng hàng chữ, dường như đang tìm kiếm điều gì đó trong cõi vô hình. Thư Đồng Tiểu An, sau một đêm thức khuya mệt mỏi, đang ngủ gục trên ghế, đầu dựa vào chồng sách cao ngất, hơi thở đều đều.

Bỗng, một bóng dáng thanh lịch xuất hiện trước cửa quán. Mộ Dung Tuyết, trong bộ y phục màu xanh ngọc, bước vào, mang theo vẻ thanh nhã và một sự thanh thản nội tâm. Gương mặt nàng vẫn toát lên vẻ thông minh và một nỗi buồn khó tả như thường lệ, nhưng ánh mắt lại chứa đựng một sự bình tĩnh và biết ơn sâu sắc. Nàng khẽ khàng đi đến trước bàn, cúi chào Tạ Trần.

"Tiên sinh," giọng nàng trầm ấm, như tiếng suối chảy, "đứa bé ở Thôn Vân Sơn đã qua cơn nguy kịch. Sốt đã thuyên giảm, hơi thở đã đều, và mạch đập cũng đã ổn định hơn rất nhiều. Sáng nay, ta đã kê thêm một thang thuốc bổ, chỉ cần tĩnh dưỡng vài ngày nữa là có thể hoàn toàn bình phục."

Tạ Trần khẽ gật đầu, đặt cuốn sách xuống, ánh mắt tĩnh lặng nhưng đầy thấu hiểu. "Đó là phúc của đứa bé, và cũng là tài năng cùng y đức của cô nương."

Mộ Dung Tuyết nhẹ lắc đầu, một nụ cười nhẹ nở trên môi. "Không dám. Thực ra, tất cả là nhờ lời gợi ý của tiên sinh. Khi ta đến, nghi lễ Cầu Hồn Trừ Tà vẫn đang diễn ra, khói hương nghi ngút, tiếng chiêng trống vang vọng. Nhưng nhờ Lão Quán Chủ và Trưởng Thôn đã khéo léo thuyết phục, cùng với sự đồng ý đầy bất đắc dĩ của Bà Đồng Lão Mai, ta mới có thể tiếp cận đứa bé. Dù nghi lễ vẫn tiếp tục để 'an lòng' mọi người, nhưng y thuật của ta đã được phép hành động. Và quả nhiên, bệnh tình của đứa bé không phải do 'quỷ dữ quấn lấy' hay 'số mệnh do trời định', mà là một chứng cảm lạnh kéo dài, biến chứng thành viêm phổi nhẹ, nếu không chữa trị kịp thời thì nguy."

Nàng dừng lại, ánh mắt nhìn thẳng vào Tạ Trần, chứa chan sự cảm kích. "Mọi người, từ người mẹ Lý Thị đến Trưởng Thôn, và cả những người dân ban đầu còn hoài nghi, giờ đây đều nhìn nhận vấn đề một cách khác. Họ hiểu rằng, niềm tin không cần phải dựa vào những điều huyễn hoặc, vào những lời tiên đoán vô căn cứ. Niềm tin có thể tồn tại song hành với lý trí, với sự thật hiển nhiên. Cứu một mạng người quả thật còn hơn tu trăm năm đạo, và đạo lý chân chính nằm ở việc hành động thiết thực, chứ không phải ở những lời cầu nguyện sáo rỗng. Nhờ lời gợi ý của tiên sinh, mọi người đã tìm được một con đường vẹn toàn, dung hòa giữa tín ngưỡng và khoa học, giữa truyền thống và sự thật."

Tạ Trần đưa chén trà cho Mộ Dung Tuyết, hơi ấm tỏa ra từ chén trà như sưởi ấm không gian. "Mỗi thế hệ đều có trách nhiệm tự định hình niềm tin và giá trị của mình, Mộ Dung cô nương. Con người, vốn dĩ là sinh linh của tự do và sự lựa chọn. Chúng ta không thể thay đổi suy nghĩ của họ bằng mệnh lệnh hay quyền năng. Chúng ta chỉ có thể gieo những hạt mầm tri thức, những hạt mầm của sự thấu hiểu và lý trí, để họ tự mình chiêm nghiệm, tự mình lựa chọn con đường, tự mình tìm thấy sự chân thực trong cuộc sống. Nhiệm vụ của ta, và có lẽ là của tất cả chúng ta, là giữ cho những hạt mầm ấy không bị vùi lấp bởi bụi trần của mê tín và hư ảo. Để rồi, khi những hạt mầm ấy nảy nở, chúng sẽ giúp họ nhìn rõ bản chất của sự vật, hiểu được giá trị của chính mình và của nhân sinh."

Mộ Dung Tuyết khẽ nhấp một ngụm trà, cảm nhận vị chát nhẹ và hương thơm tinh tế lan tỏa trong khoang miệng. Nàng thấu hiểu lời Tạ Trần. Kỷ nguyên mới này, một kỷ nguyên mà Thiên Đạo đang dần suy yếu, nơi quyền năng của các tu sĩ không còn là tuyệt đối, nơi con người phải tự mình đứng vững, chính là lúc những hạt mầm tri thức ấy trở nên quý giá hơn bao giờ hết. Đó không phải là một sự phá bỏ hoàn toàn cái cũ, mà là một sự dung hòa khéo léo, một sự dẫn dắt tinh tế, cho phép cái mới từ từ thay thế cái cũ, một cách tự nhiên và bền vững. Nàng cảm nhận được sức mạnh âm thầm từ con người Tạ Trần, một sức mạnh không đến từ linh khí hay pháp thuật, mà đến từ sự thấu hiểu nhân tâm và trí tuệ sâu sắc.

Nàng đứng dậy, cúi chào Tạ Tr���n một lần nữa. "Đa tạ tiên sinh đã khai sáng. Ta đã học được rất nhiều. Nay, đứa bé đã ổn, ta xin cáo lui để tiếp tục hành trình của mình, mang y thuật nhân gian đến với những nơi cần đến."

Tạ Trần khẽ gật đầu, ánh mắt tiễn nàng ra khỏi quán. Tiếng gió khẽ lùa qua khe cửa lại vang lên, tiếng chim hót lại lanh lảnh. Quán sách lại trở về với vẻ tĩnh lặng thường ngày. Nhưng trong không gian yên bình ấy, Tạ Trần biết, một hạt mầm đã được gieo, một niềm tin mới đã được củng cố. Cuộc sống bình thường là một hành trình dài, không ngừng nghỉ của sự học hỏi và thích nghi, đòi hỏi sự kiên nhẫn và sáng tạo để vượt qua những thách thức mới, không có điểm dừng cuối cùng. Mặc dù Thiên Đạo suy yếu và đang trên đà sụp đổ, vũ trụ vẫn còn đó những bí ẩn chưa được khám phá, và ‘Nhân Đạo’ sẽ mở ra con đường để con người tự mình tìm hiểu những điều đó bằng khoa học và tri thức, thay vì phép thuật hay mê tín. Sự đoàn kết và trí tuệ của con người, cùng với khả năng tự phản tư và thích nghi, sẽ là nền tảng vững chắc nhất cho kỷ nguyên mới.

***

Đêm nối đêm, ánh đèn dầu leo lét trên bàn, làm nổi bật chồng giấy mực và những cuốn sách mở ngổn ngang. Mùi mực mới và giấy cũ nồng đậm trong không khí, như một bản giao hưởng thầm lặng của tri thức. Ngoài cửa sổ, đêm đã khuya lắm rồi, chỉ còn tiếng dế kêu rả rích từ đâu đó trong vườn, và gió lạnh thổi nhẹ qua khe cửa, làm lay động tấm rèm vải mỏng. Bầu không khí tĩnh mịch, chỉ có tiếng bút sột soạt trên giấy, đều đặn và kiên trì, như nhịp đập của một trái tim đang dồn nén biết bao suy tư.

Tạ Trần miệt mài bên bàn. Hắn gầy gò trong bộ áo vải, làn da trắng nhợt dưới ánh đèn vàng vọt, nhưng đôi mắt sâu thẳm lại ánh lên vẻ tỉnh táo lạ thường, dường như có thể nhìn thấu màn đêm và những điều vô hình. Hắn đang vật lộn với việc chuyển tải những triết lý Nhân Đạo sâu sắc, những tư tưởng trừu tượng về ý nghĩa của sự tồn tại và giá trị của cuộc sống phàm trần, thành ngôn ngữ dễ hiểu, chạm đến trái tim người phàm. Làm sao để "vô vi" lại không trở thành "vô hình"? Làm sao để "Nhân Đạo" không chỉ là lý thuyết suông, mà là hơi thở trong mỗi con người, là dòng chảy tự nhiên trong từng hành động, từng suy nghĩ của họ?

Hắn viết rồi lại gạch bỏ, hết trang này đến trang khác. Cuộn giấy cũ đã chồng chất bên chân bàn, mỗi nét chữ, mỗi câu văn đều là kết quả của sự suy tư tột cùng, của quá trình chắt lọc tinh hoa từ những chiêm nghiệm cuộc đời và những cuốn cổ thư đã đọc. Hắn biết, lời nói có sức mạnh, nhưng lời nói phải đi vào lòng người, phải được chấp nhận và trở thành một phần của họ, chứ không phải là một sự áp đặt. Sức mạnh của lời nói và tri thức sẽ thay thế sức mạnh của linh khí và phép thuật, trở thành công cụ chính để thay đổi và phát triển xã hội.

Thư Đồng Tiểu An, sau khi giúp tiên sinh chuẩn bị trà và mực, đã ngủ gục trên ghế gần đó. Khuôn mặt non nớt của thằng bé ẩn hiện trong bóng tối, hơi thở nhẹ nhàng. Thỉnh thoảng, Tiểu An giật mình tỉnh giấc, dụi mắt, đôi mắt toát lên vẻ tò mò nhìn tiên sinh. Một lần, thằng bé không kiềm được sự hiếu kỳ, lén lút bò dậy, nhẹ nhàng đến bên bàn, đôi mắt tròn xoe cố gắng đọc những dòng chữ viết tay trên trang giấy.

"Tiên sinh," Tiểu An thì thầm, giọng ngái ngủ, "con... con đọc thấy tiên sinh viết 'Con người là gốc rễ của vạn vật'. Nghĩa là gì ạ?"

Tạ Trần ngẩng đầu, ánh mắt dịu dàng nhìn Tiểu An. Hắn khẽ mỉm cười. Nụ cười ấy ấm áp như ánh lửa nhỏ trong đêm đông, xua đi phần nào sự lạnh lẽo và mệt mỏi. "Nghĩa là, mọi thứ đều bắt đầu từ con người, Tiểu An. Từ suy nghĩ, hành động, tình cảm của chúng ta. Vạn vật trên đời, dù là núi cao sông rộng, cỏ cây chim muông, hay cả những điều huyền diệu mà chúng ta gọi là tiên cảnh, đều được cảm nhận, được định nghĩa thông qua con người. Không có con người, núi sông chỉ là đất đá vô tri, cỏ cây chỉ là vật vô tri. Chính con người mang lại ý nghĩa cho vạn vật, chính con người tạo nên giá trị. Vì vậy, con người là gốc rễ, là trung tâm của mọi thứ, không phải Thiên Đạo hay bất kỳ thần linh nào."

Tiểu An ngây thơ chớp mắt, dường như vẫn chưa th��� hiểu hết được sự sâu sắc trong lời tiên sinh, nhưng thằng bé cảm nhận được sự chân thành và trọng đại trong đó. "Vậy... vậy nên chúng ta phải trân trọng con người mình, trân trọng nhau, phải không ạ?"

Tạ Trần khẽ gật đầu, nụ cười trên môi càng thêm sâu sắc. "Đúng vậy, Tiểu An. Trân trọng chính mình, trân trọng những người xung quanh, trân trọng cuộc sống mà ta đang có. Không ngừng học hỏi, không ngừng suy ngẫm, để hiểu rõ hơn về bản thân và thế giới này. Đó mới là con đường chân chính của Nhân Đạo." Hắn đưa tay xoa đầu Tiểu An, rồi lại cầm bút, tiếp tục viết. Nhưng lần này, nét bút của hắn dường như đã thêm phần nhẹ nhàng và thanh thoát hơn, như thể lời nói của Tiểu An đã giúp hắn tìm thấy một mạch nguồn mới, một cách diễn đạt đơn giản nhưng đầy sức mạnh.

Tiểu An lại chìm vào giấc ngủ, nhưng trong giấc mơ của thằng bé, những từ "con người là gốc rễ của vạn vật" cứ vang vọng, gieo vào tâm hồn non nớt những hạt mầm triết lý đầu tiên. Tạ Trần nhìn ra ngoài cửa sổ, màn đêm vẫn bao phủ vạn vật, nhưng trong lòng hắn, một ánh sáng hy vọng đang bừng lên. Hắn biết, cuốn sách nhỏ này, được viết bằng tất cả tâm huyết và trí tuệ của một phàm nhân không muốn thành tiên, sẽ là một trong những nền tảng tư tưởng quan trọng của Kỷ Nguyên Nhân Gian, được truyền bá rộng rãi và định hình nhận thức của nhiều thế hệ. Hắn không cần danh tiếng, không cần quyền năng, chỉ cần những hạt mầm tri thức ấy được gieo trồng, được nảy nở trong lòng người.

***

Vài tuần sau, Thị Trấn An Bình đón chào một buổi sáng nắng ấm dịu dàng, không khí trong lành mang theo mùi đất và cây cỏ thoang thoảng. Những tia nắng vàng ươm chảy tràn khắp các con phố, đậu trên mái ngói rêu phong, len lỏi vào từng ngõ hẻm, xua đi chút ẩm ướt còn sót lại của đêm.

Tại quán sách nhỏ của Tạ Trần, một cuốn sách mỏng, không có tựa đề cầu kỳ, chỉ với vài nét chữ thanh thoát ghi "Vô Tự Thiên Thư: Ghi Chép Về Nhân Đạo" trên bìa, đã lặng lẽ xuất hiện trên giá. Mùi giấy mới pha lẫn mùi gỗ và trà, tạo nên một không gian đặc trưng của tri thức.

Lão Quán Chủ, với dáng người trung bình, vẻ mặt phúc hậu và râu tóc đã điểm bạc, là một trong những người đầu tiên cầm trên tay cuốn sách này. Ông ngồi bên bàn trà, đôi mắt tinh tường lướt qua từng trang giấy. Thỉnh thoảng, ông lại nhấp một ngụm trà nóng, rồi đặt chén xuống, ngón tay khẽ vuốt ve bìa sách với vẻ tư lự sâu sắc. "Thật kỳ lạ," ông lẩm bẩm, giọng nói ấm áp, chậm rãi. "Những lời này không hề cao siêu, không có thần thông phép thuật nào được nhắc đến, nhưng lại khiến ta suy nghĩ mãi. Như thể nó đã nằm sẵn trong lòng ta từ lâu rồi, chỉ chờ có người khơi gợi mà thôi." Ông cảm nhận được sự chân thực, sự đồng điệu với những gì mình đã trải qua trong cuộc đời phàm nhân.

Dần dần, sự tò mò của những người dân xung quanh cũng trỗi dậy. Họ vốn đã quen với việc Lão Quán Chủ thường lui tới quán sách này, và cũng đã chứng kiến những thay đổi tích cực trong cộng đồng kể từ khi "Nhân Đạo" của Tạ Trần bắt đầu được thực hành. Những người nông dân chất phác, những thương nhân bận rộn, những người thợ thủ công cần mẫn, ai nấy đều bắt đầu tìm đến, mua một cuốn. Ban đầu, họ chỉ đơn thuần là tò mò, nhưng càng đọc, họ càng bị cuốn hút.

Ở chợ Thị Trấn An Bình, không khí sầm uất, náo nhiệt. Tiếng rao hàng của những người bán rau, tiếng mặc cả của thương nhân, mùi đồ ăn từ các quán ăn đường phố, mùi hương liệu từ các cửa hàng thuốc, và tiếng người nói chuyện ồn ào hòa quyện vào nhau, tạo nên một bản giao hưởng của cuộc sống. Ông Lão Tiều Phu, với dáng người gầy gò, lưng còng, nhưng ánh mắt tinh anh và nụ cười hiền hậu, ngồi dưới gốc cây đa cổ thụ, lật từng trang của cuốn sách mỏng. Trên tay ông vẫn là cây rìu gỗ cũ kỹ, nhưng ánh mắt ông lại tập trung hoàn toàn vào những con chữ. Khuôn mặt khắc khổ của ông, từng trải qua bao sương gió, giờ đây như được chiếu rọi bởi một tia sáng mới mẻ của sự thấu hiểu.

Chẳng bao lâu sau, những nhóm người bắt đầu tụ tập, bàn luận sôi nổi về những triết lý mới mẻ trong cuốn sách. Người Kể Chuyện, dáng người gầy gò, vẻ mặt hóm hỉnh, luôn cầm chiếc qu���t giấy phe phẩy, là người nhiệt tình nhất trong việc khơi gợi các cuộc tranh luận.

"Này các vị, nghe ta kể chuyện đây!" Người Kể Chuyện cất giọng, thu hút sự chú ý của đám đông. "Cuốn sách này nói, 'Ý nghĩa của cuộc đời không nằm ở việc sống bao lâu, mà là sống như thế nào.' Ngẫm lại, cũng đúng thật! Ai có thể nói trước được ngày mai? Ai có thể chắc chắn mình sẽ tu thành tiên, trường sinh bất tử? Chi bằng sống một đời trọn vẹn, chân thực, sao cho không thẹn với lương tâm, không phụ lòng người thân?"

Một người phụ nữ bán vải, tay vẫn đang gấp gọn những tấm lụa mềm mại, tiếp lời: "Phải đó! Lời trong sách cứ như nói hộ lòng ta. Ngày trước cứ nghĩ phải có linh căn, phải tu luyện mới là vĩ đại. Giờ mới hay, việc nuôi dạy con cái nên người, việc chăm sóc gia đình, việc làm nghề chân chính, đó cũng là một loại 'đạo' rồi."

Ông Lão Tiều Phu khẽ nhắm mắt, rồi lại mở ra, ánh mắt xa xăm nhìn về phía những ngọn núi mờ ảo. Giọng ông trầm ấm, từ tốn, mang theo sự từng trải của tháng năm. "Cuốn sách này... nó không dạy ta phải làm gì, không đưa ra những quy tắc cứng nhắc, nhưng lại khiến ta biết mình là ai, biết mình cần gì, và nên sống như thế nào. Nó giống như một tấm gương, soi rọi vào tận sâu thẳm tâm hồn con người, để ta tự nhìn thấy những chấp niệm, những ảo vọng mà bấy lâu nay ta cứ ôm giữ. Nó không chỉ ra con đường, mà chỉ khai mở trí tuệ, để mỗi người tự mình tìm lấy con đường của riêng mình."

Từ trong quán sách, Tạ Trần đứng khuất sau tấm rèm cửa sổ, nhìn ra khung cảnh nhộn nhịp bên ngoài. Hắn nhìn những gương mặt đang say sưa tranh luận, những đôi mắt đang lấp lánh sự suy tư, những bàn tay đang nâng niu cuốn sách mỏng. Một nụ cười nhẹ, mãn nguyện nở trên môi hắn. Hắn không cần ai biết mình là tác giả, không cần ai ca tụng. Hắn chỉ cần những hạt mầm tri thức ấy được gieo vào lòng người, để rồi chúng sẽ nảy nở thành một kỷ nguyên mới, nơi con người tìm thấy sự trọn vẹn mà không cần thành tiên. Những tranh luận và diễn giải khác nhau về triết lý trong cuốn sách này sẽ phát sinh, dẫn đến sự phát triển ��a dạng của tư tưởng trong kỷ nguyên mới, và Tạ Trần, với vai trò tác giả "vô danh", sẽ trở thành huyền thoại sống, ảnh hưởng sâu rộng mà không cần lộ diện.

Đó là một khởi đầu thầm lặng, không có tiếng trống chiêng, không có thần quang rực rỡ, nhưng lại mang trong mình sức mạnh thay đổi cả một kỷ nguyên.

Tác phẩm do Long thiếu sáng tác, dành riêng cho độc giả truyen.free.