Bóng chiều tà dần buông xuống, nuốt chửng vệt sáng cuối cùng trên nền trời Thị Trấn An Bình, để lại một không gian tĩnh mịch bao trùm. Tạ Trần dõi theo bóng lưng Lão Giáo Điều khuất dần nơi cuối phố, nụ cười ẩn ý vẫn vương trên môi. Hắn biết, hạt mầm nghi ngờ đã được gieo vào tâm trí lão già cố chấp ấy, và dù cho lão chưa thể lập tức thay đổi, thì sự dao động trong niềm tin đã là một khởi đầu. Cuộc tranh luận ngày hôm nay, dù không có thắng bại rõ ràng, đã chứng minh rằng triết lý "Nhân Đạo" không còn là một ý tưởng trừu tượng, mà đã bén rễ sâu sắc trong lòng người, được Lý Phong, Linh Nhi, và những phàm nhân khác bảo vệ bằng lý lẽ, bằng trái tim.

Tạ Trần quay người, bước vào quán sách của mình. Mùi giấy cũ, mùi mực nhàn nhạt và hương thảo mộc dịu nhẹ vẫn hòa quyện, tạo nên một không gian riêng biệt, nơi thời gian dường như trôi chậm hơn. Hắn ngồi xuống chiếc bàn gỗ cũ kỹ, nơi ánh đèn dầu leo lét đã được Tiểu An chuẩn bị sẵn. Ánh sáng vàng vọt hắt lên khuôn mặt gầy gò, thư sinh của hắn, làm nổi bật đôi mắt sâu thẳm, ánh lên vẻ suy tư miên man. Làn da trắng nhợt do ít tiếp xúc với nắng gió càng khiến hắn trông thanh thoát, thoát tục, dù hắn chỉ là một phàm nhân giữa nhân gian. Mái tóc đen dài được buộc gọn gàng bằng một dải lụa đơn giản, không chút cầu kỳ, phô trương.

Tiểu An, thấy Tạ Trần ngồi xuống, liền cung kính pha một chén trà nóng. Hơi nước bốc lên nghi ngút, mang theo mùi hương thanh thoát của trà. Cậu bé đặt chén trà trước mặt tiên sinh, rồi lặng lẽ đứng sang một bên, đôi mắt lấp lánh như hai vì sao nhỏ, không rời khỏi Tạ Trần. Cậu bé gầy gò, nhưng ánh mắt ấy lại chứa đựng sự thông minh và lòng ngưỡng mộ vô bờ bến dành cho người tiên sinh của mình.

Tạ Trần khẽ nhấp một ngụm trà, cảm nhận vị chát dịu lan tỏa nơi đầu lưỡi, rồi đặt chén xuống. Hắn vươn tay, nhẹ nhàng đặt ngón trỏ lên một trang giấy trắng tinh trên bàn. Trong đầu hắn, những ý tưởng vẫn cuộn trào không ngừng. Thiên Đạo suy tàn, vũ trụ đang bước vào một kỷ nguyên mới, nơi không còn sự can thiệp của tiên nhân, không còn sự định đoạt của các tông môn hùng mạnh. Con người, giờ đây, phải tự định nghĩa lại giá trị của chính mình, phải tự tìm kiếm ý nghĩa cho sự tồn tại và hạnh phúc của bản thân. Đây không chỉ là một thách thức, mà còn là một cơ hội vàng son để nhân loại thoát khỏi những ràng buộc đã kìm hãm họ hàng vạn năm.

Hắn nhớ lại những lời Tiểu An đã kể về cuộc tranh luận ngày hôm nay: "Những lời họ nói thật có lý... đến cả lão trượng kia cũng phải câm nín!" Tạ Trần mỉm cười nhẹ. Phải, họ đã tìm thấy tiếng nói của mình. Nhưng tiếng nói ấy cần một nền tảng vững chắc hơn, một triết lý sâu sắc hơn để định hướng cho cả một kỷ nguyên. Những gì hắn đã gieo mầm trong các cuộc đối thoại, những gì Lý Phong và Linh Nhi đã phát triển thành thành tựu khoa học và nghệ thuật, cần được tổng hợp lại, được chắt lọc thành một dòng chảy tư tưởng mạch lạc, đủ sức dẫn dắt nhân loại trong hành trình dài phía trước.

Hắn cầm bút lên, đầu bút lông mềm mại lướt trên mặt giấy. Tiếng sột soạt nhẹ nhàng vang lên trong không gian tĩnh lặng, như tiếng thì thầm của gió đêm. Tạ Trần nhắm mắt, hình dung về một thế giới không có Thiên Đạo, nơi con người không còn khao khát trường sinh bất tử, không còn chạy theo sức mạnh hư ảo của tu tiên. Hạnh phúc khi ấy sẽ là gì? Sự tồn tại khi ấy sẽ mang ý nghĩa gì? Câu hỏi ấy đã ám ảnh hắn bấy lâu nay, và giờ là lúc hắn phải tìm ra lời đáp, không phải cho riêng mình, mà cho toàn bộ nhân loại.

"Thiên Đạo suy tàn, nhưng bản chất con người thì không," Tạ Trần khẽ tự nhủ, giọng nói trầm tĩnh, như đang thì thầm với chính mình. Hắn bắt đầu viết, những nét chữ thanh thoát, bay bổng nhưng đầy sức nặng của tư tưởng. "Hạnh phúc không phải là trường sinh, mà là..." Hắn dừng lại, nhắm mắt suy tư. Ánh đèn dầu lay động, hắt bóng hắn lên tường, tạo thành một hình dáng cao lớn, cô độc. Xung quanh, tiếng côn trùng đêm rả rích, tiếng gió nhẹ thổi qua khe cửa sổ, mang theo hơi lạnh của sương đêm. Cảm giác se lạnh ấy không làm hắn bận tâm, trái lại, nó càng khiến tâm trí hắn thêm tỉnh táo, minh mẫn.

Tiểu An thấy Tạ Trần dừng lại, liền tiến đến, nhẹ nhàng rót thêm trà vào chén. "Tiên sinh, người lại thức khuya rồi. Bài luận này... có gì đặc biệt vậy ạ?" Cậu bé hỏi, giọng nhỏ nhẹ, đầy tò mò.

Tạ Trần khẽ mở mắt, nhìn Tiểu An. Đôi mắt cậu bé trong veo, phản chiếu ánh đèn dầu leo lét, như hai ngọn lửa nhỏ đang cháy. "Nó... là một câu hỏi, Tiểu An," hắn đáp, giọng vẫn trầm lắng nhưng chứa đựng sự sâu sắc. "Một câu hỏi cho tất cả chúng ta, khi không còn ai trả lời thay. Khi Thiên Đạo không còn, khi các vị tiên nhân đã biến mất, con người sẽ tự định nghĩa hạnh phúc của mình như thế nào? Sẽ tìm thấy ý nghĩa tồn tại ở đâu?" Hắn quay lại trang giấy, tiếp tục viết. "Liệu chúng ta có cần một 'Thượng Đế' để ban phát ý nghĩa, hay chúng ta có thể tự kiến tạo nên nó từ chính những khoảnh khắc bình dị nhất của cuộc đời?"

Tạ Trần miệt mài viết, từng câu, từng chữ đều được hắn cân nhắc kỹ lưỡng. Hắn không muốn tạo ra một giáo điều mới, một tín ngưỡng mới để con người lại phụ thuộc. Cái hắn muốn là gieo mầm cho một lối tư duy mới, một cách nhìn nhận thế giới mà ở đó, mỗi cá nhân đều là chủ thể, đều có khả năng tự tìm thấy giá trị của mình. Bài luận của hắn không chỉ là những lời văn, mà là cả một dòng chảy triết lý, được chắt lọc từ những quan sát tinh tế của hắn về nhân gian, về những mâu thuẫn, những khát vọng thầm kín của con người. Hắn muốn chạm đến những góc khuất sâu thẳm nhất trong tâm hồn người đọc, để họ tự mình chiêm nghiệm, tự mình tìm ra con đường của riêng mình.

Đêm dần khuya, ánh trăng mờ nhạt đã thế chỗ cho vầng dương. Không khí càng thêm se lạnh, nhưng bên trong thư phòng của Tạ Trần, một ngọn lửa tri thức đang âm thầm bùng cháy. Hắn viết về sự vô thường của vạn vật, về cái giá phải trả của quyền năng, về sự mong manh của ký ức và cảm xúc khi "mất người". Nhưng quan trọng hơn cả, hắn viết về vẻ đẹp của "sống một đời bình thường", về sự trọn vẹn trong từng hơi thở, từng khoảnh khắc, từng mối nhân duyên. Hắn không sùng bái sức mạnh, không tin vào số mệnh an bài, mà tin vào khả năng tự kiến tạo của con người. Bài luận này, hắn không ký tên. Nó là một hạt mầm, được gieo vào lòng đất màu mỡ của trí tuệ nhân gian, chờ ngày đâm chồi nảy lộc. Tạ Trần biết, một khi đã được gieo, nó sẽ có cuộc đời riêng của mình, không cần đến bàn tay trực tiếp của người viết.

***

Sáng sớm hôm sau, một màn sương mù dày đặc bao phủ Thành Vô Song, biến những mái ngói cong vút, những con đường lát đá thành một bức tranh thủy mặc mờ ảo. Trong một thư phòng cổ kính, nơi có mùi giấy, mực và gỗ đàn hương thoang thoảng, Lý Phong và Linh Nhi đang chăm chú đọc một bản sao chép tay. Ánh sáng lờ mờ từ cửa sổ chỉ đủ để soi rõ những nét chữ thanh thoát trên trang giấy cũ kỹ, và cả vẻ mặt đầy suy tư của hai người. Lão Quán Chủ, với dáng người trung bình và vẻ mặt phúc hậu, ngồi đối diện, tay nâng chén trà nghi ngút khói, đôi mắt tinh tường quan sát từng biểu cảm trên khuôn mặt họ. Không khí trong phòng yên tĩnh đến lạ, chỉ có tiếng củi reo tí tách trong lò sưởi nhỏ, và đôi khi là tiếng lật trang giấy xào xạc.

Lý Phong, thanh niên thông minh, có óc sáng tạo và đam mê khoa học, khẽ hít một hơi sâu, đôi mày anh tuấn cau lại. Anh đọc chậm rãi, từng chữ như thấm vào tâm trí: "...Hạnh phúc không nằm ở những điều lớn lao, ở sự trường tồn vĩnh cửu hay quyền năng vô hạn. Nó nằm ở sự trọn vẹn trong từng khoảnh khắc bình dị, ở tiếng chim hót mỗi sớm mai, ở nụ cười của người thân, ở sự thỏa mãn khi kiến tạo một điều có ích cho đời. Sự tồn tại không cần một Thượng Đế định đoạt, hay một Thiên Đạo ban phước. Nó là sự tự ý thức của chính ta, là khả năng lựa chọn, là ý chí vượt lên số phận, là dòng chảy không ngừng nghỉ của tri thức và tình yêu thương giữa nhân gian."

Linh Nhi, cô gái trẻ với tâm hồn nghệ sĩ nhạy cảm, đôi mắt nàng đã sáng lên từ lúc nào. Nàng nhẹ nhàng cầm lấy trang giấy, ngón tay thanh mảnh lướt qua từng dòng chữ, như muốn cảm nhận từng ý nghĩa sâu xa mà chúng truyền tải. "Những lời này... nó như mở ra một cánh cửa," nàng thì thầm, giọng nói mang theo sự rung động. "Tôi đã luôn cảm thấy có điều gì đó thiếu sót trong những lời dạy cũ, trong những triết lý chỉ chú trọng đến tu luyện và thăng cấp. Chúng ta được dạy phải tìm kiếm cái gọi là 'Đại Đạo', phải thoát ly phàm trần để thành tiên. Nhưng liệu có ai hỏi, cái giá của sự 'thoát ly' ấy là gì? Là đánh mất bản thân, đánh mất những xúc cảm trần thế mà ta trân quý nhất?"

Lý Phong gật đầu, ánh mắt anh đầy vẻ tán đồng. "Quả thực. Những phát minh của ta, những cỗ máy ta tạo ra để cải thiện cuộc sống, trước đây luôn bị coi là 'tiểu đạo', là thứ tầm thường. Nhưng bài luận này đã khẳng định giá trị của chúng, của những nỗ lực kiến tạo thực tế, không phải hư ảo. Nó nói rằng, chính trong những điều nhỏ bé, trong sự lao động chân chính, trong việc giải quyết những vấn đề thực tiễn của cuộc sống, chúng ta mới tìm thấy ý nghĩa thực sự của sự tồn tại."

Lão Quán Chủ, mái tóc và râu đã điểm bạc, chậm rãi đặt chén trà xuống bàn. Ông mỉm cười hiền từ, ánh mắt lấp lánh sự tinh tường, như đã nhìn thấu mọi sự đời. "Đây chỉ là khởi đầu, hai vị ạ. Một hạt giống đã được gieo, nhưng để nó nảy mầm thành cây đại thụ, cần nhiều hơn là chỉ một bài luận. Cần sự thấu hiểu, cần sự lan tỏa, và quan trọng nhất, cần sự chấp nhận từ chính lòng người."

Linh Nhi khẽ thở dài, vẻ mặt nàng trở nên trầm tư hơn. "Nhưng ai là người đã viết nên những lời này? Người ấy không ký tên, như muốn để tư tưởng tự nó nói lên giá trị."

Lão Quán Chủ chỉ mỉm cười bí ẩn, không nói thêm. Ông biết rõ người chấp bút là ai, nhưng ông cũng hiểu ý đồ của Tạ Trần. Tri thức chân chính không cần danh xưng để được công nhận. Nó cần được đón nhận bằng trí tuệ và trái tim. "Dù là ai đi nữa," ông nói, giọng ấm áp và chậm rãi, "người ấy đã chạm đến một chân lý mà nhân loại đã bỏ quên quá lâu. Chân lý về giá trị của chính mình, về khả năng tự kiến tạo hạnh phúc và ý nghĩa mà không cần đến sự ban phát của bất kỳ thần linh hay Thiên Đạo nào."

Lý Phong gật gù. Anh cảm thấy một luồng năng lượng mới, một sự thôi thúc mạnh mẽ đang trỗi dậy trong lòng mình. Những ý tưởng trong bài luận này không chỉ đơn thuần là triết lý, mà còn là kim chỉ nam cho những phát minh, những sáng tạo của anh. "Nếu hạnh phúc nằm ở những khoảnh khắc bình dị, và sự tồn tại là sự tự ý thức, vậy thì khoa học và kỹ thuật của chúng ta chính là công c��� để kiến tạo nên những khoảnh khắc ấy, để nâng cao khả năng tự ý thức của con người. Để mỗi phàm nhân đều có thể sống một đời trọn vẹn, không cần phải khao khát thành tiên."

Linh Nhi mỉm cười rạng rỡ. "Và nghệ thuật... nghệ thuật của ta sẽ là tiếng nói của những khoảnh khắc bình dị ấy, là sự thăng hoa của cảm xúc, là cách để con người kết nối với nhau, để tìm thấy sự đồng điệu trong tâm hồn. Không còn những bài ca tụng tiên nhân, những điệu múa cầu nguyện Thiên Đạo. Thay vào đó, là những tác phẩm tôn vinh vẻ đẹp của nhân gian, của tình người, của cuộc sống."

Lão Quán Chủ gật đầu hài lòng. Ông biết, hạt giống đã được gieo đúng chỗ. Bài luận này, dù không ký tên, sẽ trở thành một "kinh điển" thầm lặng, một nền tảng tư tưởng cho kỷ nguyên mới. Nó không chỉ là một văn bản, mà là một lời hiệu triệu, một sự thức tỉnh âm thầm đang lan tỏa trong giới trí thức. Sự va chạm giữa tư tưởng cũ (phụ thuộc vào Thiên Đạo, tu tiên để định nghĩa hạnh phúc và sự tồn tại) và tư tưởng mới (tự lực, tự nhận thức về giá trị nhân sinh) đang dần nảy nở. Bài luận này là một thách thức ngầm đến những giáo điều còn sót lại, một lời mời gọi nhân loại tự mình viết nên định mệnh của mình. Sương mù bên ngoài cửa sổ vẫn dày đặc, nhưng trong căn phòng nhỏ này, một tương lai rõ ràng hơn đang dần hiện hữu.

***

Buổi chiều tà, ánh nắng vàng dịu như rót mật lên Thị Trấn An Bình, xuyên qua tán lá cây cổ thụ trước quán sách của Tạ Trần, tạo thành những vệt sáng lấp lánh trên nền đất. Tạ Trần ngồi bên cửa sổ, tay cầm một cuốn sách cũ bìa đã sờn, nhưng ánh mắt hắn lại hướng ra xa xăm, dõi theo dòng người qua lại trên phố. Hắn gầy gò, thư sinh, trong bộ áo vải bố cũ kỹ, hoàn toàn hòa mình vào cảnh vật bình dị xung quanh, không chút vẻ khác thường nào. Xúc giác hắn cảm nhận được sự nhẵn mịn của giấy cũ dưới đầu ngón tay, mùi mực và mùi hoa dại thoang thoảng từ bên ngoài cửa sổ lùa vào.

Tiểu An đang thoăn thoắt sắp xếp lại những cuốn sách trên kệ, tiếng chim hót líu lo ngoài cửa sổ, tiếng gió xào xạc lá cây, tất cả tạo nên một bản giao hưởng êm đềm của cuộc sống thường nhật. Dù không nói ra, Tạ Trần cảm nhận được sự thay đổi tinh tế trong không khí của thị trấn. Một làn sóng tư tưởng mới đang âm thầm lan tỏa, không ồn ào, không khoa trương, nhưng lại mạnh mẽ và bền bỉ. Hắn biết, bài luận của mình đã bắt đầu hành trình riêng của nó, không cần sự can thiệp trực tiếp từ người viết.

Tiểu An đột nhiên quay lại, đôi mắt thông minh lấp lánh vẻ ngạc nhiên. "Tiên sinh, hôm nay có vẻ nhiều người đến mượn sách hơn bình thường, và họ... nói chuyện về những điều rất lạ." Cậu bé nói, giọng nói tự nhiên, pha chút bối rối.

Tạ Trần khẽ mỉm cười, một nụ cười nhẹ nhàng nhưng ẩn chứa sự thấu hiểu sâu sắc. "Ồ? Chuyện lạ gì cơ?" Hắn hỏi, giọng trầm tĩnh, khuyến khích cậu bé kể tiếp.

Tiểu An đặt cuốn sách cuối cùng lên kệ, bước lại gần Tạ Trần. "Họ nói về 'ý nghĩa của một hạt cát', hay là 'tiếng lòng của chiếc lá'. Có người còn tranh luận về việc 'làm sao để thấy hạnh phúc trong một bữa cơm đạm bạc', hoặc 'giá trị của một giấc ngủ bình yên'. Con không hiểu lắm, nhưng trông họ rất say mê, đôi mắt lấp lánh như thể vừa tìm thấy một kho báu vậy." Cậu bé lắc đầu, vẻ mặt vừa tò mò vừa có chút ngây thơ.

Tạ Trần bật cười khẽ, tiếng cười nhẹ như gió thoảng. "Đó là bởi vì họ đã bắt đầu tìm kiếm, Tiểu An," hắn nói, ánh mắt vẫn dõi ra ngoài cửa sổ, nơi những tia nắng cuối cùng đang dần tắt. "Họ không còn tìm kiếm ở những nơi xa vời, ở những ngọn núi tiên hay những cõi giới hư ảo. Họ tìm kiếm ngay trong chính cuộc sống của mình, trong những điều bình dị nhất, nhỏ bé nhất."

Hắn đứng dậy, bước đến bên Tiểu An, nhẹ nhàng xoa đầu cậu bé. "Con thấy đấy, Tiểu An, cuộc sống bình thường là một hành trình dài, không ngừng nghỉ của sự học hỏi và thích nghi. Mặc dù Thiên Đạo sụp đổ, vũ trụ vẫn còn đó những bí ẩn chưa được khám phá, những thách thức mới sẽ luôn xuất hiện. Nhưng chính con người, với trí tuệ và lòng dũng cảm của mình, sẽ là người khám phá ra chúng, không cần dựa dẫm vào bất kỳ 'tiên nhân' nào."

Tạ Trần quay lại nhìn Tiểu An, đôi mắt sâu thẳm của hắn ánh lên một vẻ kiên định. "Những cuộc tranh luận về 'ý nghĩa của hạt cát' hay 'tiếng lòng của chiếc lá' chính là những bước đi đầu tiên trên con đường ấy. Chúng là minh chứng cho việc triết lý 'Nhân Đạo' đã thực sự bén rễ, không chỉ trong giới trí thức như Lý Phong hay Linh Nhi, mà còn lan tỏa đến những người dân bình thường nhất. Họ đang tự mình đặt câu hỏi, tự mình tìm kiếm câu trả lời, tự mình định nghĩa lại hạnh phúc và sự tồn tại của chính mình."

Hắn biết, bài luận của mình, dù không ký tên, sẽ trở thành một "kinh điển" thầm lặng, là nền tảng cho nhiều triết lý, nghệ thuật và khoa học sau này. Việc lan truyền bí mật này sẽ tạo ra một mạng lưới trí thức ngầm, những người sẽ là hạt nhân của sự thay đổi tư duy trong xã hội. Sự chấp nhận và tranh luận về những ý tưởng trong bài luận sẽ mở đường cho những thách thức cụ thể hơn đối với các giá trị cũ còn tồn tại, hoặc các lực lượng muốn khôi phục Thiên Đạo.

Tạ Trần khẽ thở dài, một hơi thở mang theo cả sự nhẹ nhõm và một gánh nặng vô hình. Hắn vẫn muốn sống một đời bình thường, giữ trọn nhân tính của mình. Nhưng hắn cũng hiểu, trong kỷ nguyên này, sự "bình thường" ấy lại mang một ý nghĩa đặc biệt, một trách nhiệm không lời. Hắn không trực tiếp lãnh đạo, không hô hào. Hắn chỉ gieo mầm. Và giờ đây, những hạt mầm ấy đang bắt đầu nảy nở, tạo nên những cuộc đối thoại mới, những suy tư mới, những cách nhìn nhận mới về cuộc đời.

"Sức mạnh thật sự không phải là quyền năng siêu phàm, mà là khả năng tự vấn, tự chiêm nghiệm, và tự kiến tạo," Tạ Trần thì thầm, không phải với Tiểu An, mà với chính mình, với cả nhân gian đang chuyển mình. "Và con đường này, ta sẽ đi cùng họ, dù chỉ là một phàm nhân giữa những phàm nhân."

Ánh hoàng hôn cuối cùng khuất hẳn, màn đêm buông xuống, mang theo hơi lạnh của sương. Nhưng trong quán sách của Tạ Trần, và trong lòng những người đã tiếp xúc với những tư tưởng mới, một ánh sáng khác đang bùng lên, một ánh sáng của trí tuệ và hy vọng, soi rọi con đường cho một kỷ nguyên mà con người tự mình định đoạt vận mệnh.

Truyện do Long thiếu chấp bút, độc quyền đăng tải tại truyen.free.