Nhân gian bất tu tiên - Chương 1447: Hạt Mầm Trí Tuệ: Kiệt Và Phương Pháp Canh Tác Mới
Ánh chiều tà dần tắt, nhường chỗ cho màn đêm buông xuống. Nhưng lần này, màn đêm không còn đáng sợ. Những đốm lửa trại bập bùng, những tiếng nói cười xen lẫn mệt nhọc nhưng đầy lạc quan của dân làng vang vọng trong không khí, như những tín hiệu của một kỷ nguyên mới đang thực sự bắt đầu. Họ đã không cầu tiên, không ngửa trông thần, mà đã tự mình tạo nên ánh sáng cho số phận của mình. Đó là khởi đầu của trí tuệ phàm nhân, của một 'Nhân Đạo' vững vàng giữa cõi nhân gian vô thường.
***
Trong ánh nắng chiều tà xuyên qua khung cửa sổ bằng gỗ mun đã bạc màu của quán sách, Tạ Trần ngồi sau bàn trà quen thuộc, tay lật giở một quyển cổ thư viết bằng giấy dó cũ kỹ, những nét chữ mực tàu đã phai mờ theo dấu thời gian. Mùi giấy cũ, mùi mực và mùi gỗ trầm mặc quyện vào nhau, tạo nên một không gian tĩnh lặng, tách biệt khỏi những ồn ào của phố thị bên ngoài. Thân hình hắn vẫn gầy gò, thư sinh, không hề có vẻ cường tráng của những kẻ tu luyện, nhưng đôi mắt sâu thẳm, tĩnh mịch của hắn lại ẩn chứa một sự minh triết khó lường, như có thể nhìn thấu vạn vật vô thường.
Tiểu An, thư đồng nhỏ tuổi với đôi mắt thông minh, lanh lợi, ngồi đối diện Tạ Trần, chăm chú lắng nghe từng lời của Kiệt. Kiệt, một thanh niên trẻ tuổi đến từ Thôn Vân Sơn, đang trải ra trên mặt bàn những bản phác thảo thô sơ, có lẽ là những ghi chép vội vàng trên những mảnh lá chuối khô hoặc giấy thô, với những nét vẽ nguệch ngoạc nhưng đầy tâm huyết. Gương mặt Kiệt tuy còn đôi nét bươn chải của người nông dân, nhưng ánh mắt hắn lại lấp lánh sự nhiệt huyết và niềm tin son sắt vào ý tưởng của mình. Đôi tay hắn, dù rắn rỏi vì quen với cuốc cày, lúc này lại khẽ run lên vì xúc động và đôi chút lo lắng khi trình bày trước vị tiên sinh uyên bác.
"Thưa tiên sinh, Tiểu An, con đã nghĩ ra cách này... dựa trên những gì con quan sát được từ cây cỏ dại ven suối và những loài côn trùng nhỏ," Kiệt bắt đầu, giọng hắn vẫn còn đôi chút ngập ngừng. "Con nhận thấy, những cây dại mọc gần suối, dù gặp hạn hán thế nào, lá vẫn xanh tốt, rễ vẫn bám sâu. Chúng dường như biết cách giữ nước, hoặc thu hút những giọt sương đêm. Lại nữa, con bọ rùa đỏ, nó ăn sạch mấy con rệp trên cây bầu nhà con. Và chim chóc, chúng cũng tìm đến những bụi cây có quả dại để trú ngụ, đồng thời cũng bắt mấy con sâu bọ phá hoại."
Tạ Trần không nói gì, chỉ khẽ gật đầu, ngón tay thon dài khẽ lướt trên trang sách, nhưng ánh mắt hắn vẫn không rời khỏi Kiệt. Hắn đang dõi theo những mạch suy nghĩ của Kiệt, đánh giá xem liệu hạt mầm 'Nhân Đạo' đã gieo có thực sự nảy nở trong tâm trí người thanh niên này hay chưa.
Kiệt được khuyến khích, tiếp tục giải thích chi tiết hơn về ý tưởng của mình. "Vậy nên, con nghĩ, thay vì chỉ trồng một loại cây, chúng ta có thể trồng xen kẽ một số loại cây thân thảo có khả năng giữ ẩm tốt, như cỏ ba lá, hoặc những loại hoa dại có mùi hương đặc biệt để xua đuổi côn trùng gây hại. Những loại cây này không chỉ giúp giữ độ ẩm cho đất, mà còn có thể thu hút những loài côn trùng có ích, như bọ rùa, ong bướm, giúp cây thụ phấn và tiêu diệt sâu bệnh." Hắn dùng ngón tay thô ráp chỉ vào những nét vẽ trên mảnh lá, cố gắng hình dung ý tưởng của mình một cách rõ ràng nhất. "Và về nước, thay vì đào những con kênh lớn dễ bị bốc hơi, chúng ta có thể đào những con kênh nhỏ hơn, uốn lượn theo địa hình, dẫn nước một cách chậm rãi, thẩm thấu dần vào đất. Như vậy, nước sẽ không bị lãng phí, và đất cũng không bị xói mòn."
Tiểu An nghe đến đây, đôi mắt sáng lên vì kinh ngạc. "Hay quá! Con chưa từng thấy cách nào như vậy! Vậy là mình không cần phải dùng bùa chú hay cầu tiên nhân nữa sao, Kiệt ca?" Cậu bé ngây thơ hỏi, dù đã quen với việc không còn tiên nhân, nhưng ý nghĩ về một "phép màu" do con người tạo ra vẫn khiến cậu bé vô cùng hào hứng.
Kiệt cười hiền, nụ cười làm bừng sáng khuôn mặt mệt mỏi. "Đúng vậy, Tiểu An. Con người mình cũng có trí tuệ mà. Thiên nhiên vạn vật đều có quy luật của nó. Chúng ta chỉ cần học cách quan sát, học cách thuận theo, chứ không phải chống lại."
Tạ Trần lúc này mới chậm rãi cất lời, giọng hắn trầm ấm, vang vọng trong không gian tĩnh mịch của quán sách, nhưng lại mang theo một sức nặng triết lý sâu xa. "Vạn vật tự có đạo của nó. Điều quan trọng là nhìn thấu và thuận theo. Ngươi đã nghĩ đến việc làm sao để chúng tự nuôi dưỡng lẫn nhau chưa?" Hắn không hỏi về tính khả thi, mà hỏi về sự bền vững, về một hệ sinh thái tự cân bằng. Hắn muốn Kiệt không chỉ giải quyết vấn đề trước mắt, mà còn nhìn xa hơn, vào bản chất của sự sống. "Mỗi vật đều có vị trí của nó trong bức tranh lớn. Một hạt giống nảy mầm, một con sâu gặm lá, một hạt mưa rơi xuống, tất cả đều là một phần của đại đạo. Ngươi đã nhìn thấy bức tranh đó rõ ràng đến mức nào?"
Câu hỏi của Tạ Trần không phải là một sự chất vấn, mà là một sự gợi mở, một cánh cửa mở ra những suy tư sâu sắc hơn. Kiệt trầm ngâm, đôi mắt hắn lướt qua những bản phác thảo, rồi nhìn ra ngoài cửa sổ, nơi những ngọn cây lay động trong gió chiều. Hắn bắt đầu suy nghĩ về mối liên kết giữa đất, nước, cây cối, côn trùng, chim chóc... một chuỗi nhân quả vô hình mà trước đây hắn chỉ coi là lẽ tự nhiên, nay lại hiện ra rõ ràng hơn bao giờ hết.
"Con... con nghĩ," Kiệt lắp bắp, "Nếu chúng ta trồng cây giữ ẩm, đất sẽ ít khô hạn hơn. Nếu chúng ta thu hút côn trùng có ích, chúng sẽ diệt sâu hại. Nếu có cây chắn gió, cây non sẽ không bị quật đổ. Tất cả... đều tương trợ lẫn nhau, như một gia đình vậy." Hắn nói, ánh mắt dần trở nên kiên định, như thể vừa nhìn thấy một chân lý mới.
Tạ Trần khẽ mỉm cười, nụ cười hiếm hoi nhưng đầy thâm ý. "Đúng vậy. Đó chính là sự luân hồi của vạn vật, là ý nghĩa của việc 'tự nuôi dưỡng lẫn nhau'. Con người cũng là một phần trong đó. Khi ngươi hiểu được điều này, ngươi sẽ không còn phải cầu viện đến những phép màu xa vời, mà sẽ tự mình tạo ra những phép màu cho chính mình." Hắn nói, tay khẽ đặt quyển sách xuống, đôi mắt nhìn sâu vào Kiệt, như muốn truyền thêm sức mạnh cho người thanh niên. "Kiệt, ngươi có một trí tuệ sắc bén và một trái tim kiên cường. Đừng ngại thử. Kết quả dù thế nào, thì việc ngươi đã dám suy nghĩ, dám tìm tòi, đã là một thành công rồi."
Lời của Tạ Trần như một luồng gió mát xua tan đi mọi lo lắng còn vương vấn trong lòng Kiệt. Hắn cảm thấy được thấu hiểu, được khích lệ. Hắn nhận ra rằng, điều Tạ Trần muốn không phải là một giải pháp hoàn hảo ngay lập tức, mà là một sự khởi đầu, một bước đi đầu tiên trên con đường tự lực, tự cường của phàm nhân. Tiểu An bên cạnh cũng gật gù, vẻ mặt nghiêm túc khác hẳn với thường ngày, như thể cậu bé cũng đang học được một bài học vô cùng quý giá.
Tiếng chuông chùa xa xa vọng lại, báo hiệu chiều tàn. Kiệt đứng dậy, cẩn thận cuộn tròn những bản phác thảo của mình. "Con cảm ơn tiên sinh đã chỉ dạy. Con sẽ cố gắng hết sức." Giọng hắn tràn đầy quyết tâm. Hắn cúi đầu chào Tạ Trần và Tiểu An, rồi bước ra khỏi quán sách, mang theo không chỉ những ý tưởng mới mẻ mà còn cả niềm hy vọng được nhen nhóm bởi vị thư sinh uyên bác. Tạ Trần nhìn theo bóng dáng Kiệt khuất dần vào dòng người hối hả, một nụ cười nhẹ nhàng nở trên môi. Hắn khẽ thở dài, trong lòng dấy lên một cảm giác mãn nguyện. Những hạt mầm của trí tuệ phàm nhân, của 'Nhân Đạo', đang lặng lẽ nảy nở, và hắn, một phàm nhân không tu hành, lại chính là người đã gieo những hạt mầm ấy, không bằng phép thuật, mà bằng trí tuệ và sự thấu hiểu nhân tâm.
***
Đầu tối, hoàng hôn buông xuống Thôn Vân Sơn, nhuộm đỏ cả một vùng trời. Những ngôi nhà gỗ và đá nhỏ, đường đất quanh co, cùng những thửa ruộng đang oằn mình chống chọi với hạn hán, tất cả chìm trong một thứ ánh sáng vàng cam bi tráng. Không khí trong lành của làng quê, hòa quyện với mùi đất khô, mùi cỏ dại và khói bếp từ những căn nhà đã lên đèn, mang theo một nỗi lo lắng vô hình. Dân làng Thôn Vân Sơn tụ tập tại khoảng sân trống trước đình làng, nơi những ngọn đuốc và đèn dầu lay lắt chiếu sáng những gương mặt khắc khổ, hằn sâu nỗi lo mùa màng sắp mất trắng. Tiếng chim hót thưa thớt, tiếng suối chảy xa xa, tiếng gà gáy yếu ớt, tất cả đều như góp phần vào bầu không khí u hoài.
Lão Nông và Tôn Đại Thúc đứng ở vị trí trung tâm, hình ảnh của họ, với da đen sạm, tay chân chai sạn, và những nếp nhăn hằn trên trán, là minh chứng sống động cho cuộc đời gắn liền với đất đai. Kiệt, đứng hơi rụt rè cạnh Lão Nông, ánh mắt quét qua từng gương mặt quen thuộc, mỗi ánh nhìn đều ẩn chứa sự mong mỏi và cả hoài nghi.
"Mọi người," Lão Nông cất tiếng, giọng hắn khàn đặc vì lao động và tuổi tác, nhưng vẫn giữ được sự uy nghiêm của một người đầu làng. "Như mọi người đã biết, tình hình năm nay thật sự khó khăn. Mấy con kênh lớn chúng ta đào cũng không đủ. Nước vẫn cứ thiếu. Lúa vẫn cứ héo." Một tiếng thở dài đồng loạt vang lên trong đám đông. "Nhưng... thằng Kiệt đây, nó có một ý tưởng. Nó đã suy nghĩ, đã quan sát rất nhiều. Ta muốn nó trình bày cho mọi người nghe."
Kiệt bước lên phía trước, hít một hơi thật sâu. Hắn biết đây là cơ hội cuối cùng, cũng là thử thách lớn nhất. "Thưa Lão Nông, Tôn Đại Thúc, cùng tất cả bà con trong làng," Kiệt bắt đầu, giọng hắn vẫn còn đôi chút run rẩy nhưng dần trở nên kiên định. "Con biết mọi người đã vất vả rất nhiều. Con cũng thấy mùa màng của chúng ta đang chết dần. Con xin thề rằng ý tưởng này của con không phải là bốc đồng, mà là do con đã quan sát rất kỹ."
Hắn bắt đầu giải thích về phương pháp của mình, về những con kênh nhỏ dẫn nước hợp lý, về việc trồng xen kẽ các loại cây thân thảo để giữ ẩm và xua đuổi côn trùng, về việc thu hút thiên địch. Ban đầu, có vài tiếng xì xào, hoài nghi vang lên trong đám đông.
Một Người Nông Dân, gương mặt khắc khổ với chiếc nón rơm đội lệch, cất tiếng: "Thằng nhóc Kiệt, ý của cháu nghe lạ tai quá. Nhưng đào kênh nhỏ như vậy có ích gì? Và mấy cây dại cháu nói, trồng vào ruộng lúa thì khác gì bỏ hoang, lại còn tốn công sức vô ích?" Hắn nói, giọng điệu không ác ý, chỉ là sự hoài nghi cố hữu của người nông dân đã quá quen với những phương pháp truyền thống.
Một người khác cũng tiếp lời: "Đúng đó! Cha ông ta bao đời nay vẫn chỉ trồng lúa, trồng ngô. Giờ lại bảo trồng thêm mấy thứ cỏ cây không ra đâu vào đâu. Lỡ đâu lúa đã không cứu được, lại còn hại thêm?"
Những lời nói ấy như những mũi kim châm vào lòng Kiệt. Hắn cảm thấy nỗi lo sợ rằng phương pháp mới của mình sẽ thất bại, làm mất đi niềm tin của dân làng và khiến tình hình thêm tồi tệ. Tuy nhiên, hắn hít sâu, cố gắng giữ bình tĩnh. "Con hiểu nỗi lo của mọi người. Con biết những cách cũ đã ăn sâu vào nếp nghĩ của chúng ta. Nhưng những cách cũ không còn hiệu quả nữa! Thiên Đạo suy kiệt, tiên nhân không còn. Thời tiết cũng thay đổi thất thường. Chúng ta không thể mãi làm theo cách cũ mà mong có kết quả mới được."
Hắn dừng lại một chút, nhìn thẳng vào ánh mắt của Lão Nông. "Con tin, nếu chúng ta chịu khó quan sát, hiểu được cách cây cối, côn trùng tự nhiên tương tác, chúng ta có thể tạo ra sự cân bằng mới. Con đã thấy tận mắt những cây dại sống sót trong hạn hán, con đã thấy bọ rùa diệt sâu bọ. Chúng ta chỉ cần học theo chúng, tạo ra một môi trường mà cây trồng của chúng ta có thể tự mình chống chịu."
Lão Nông nghe Kiệt nói, ánh mắt hắn trở nên trầm tư. "Kiệt, ý của con tuy mới lạ, nhưng đây là việc hệ trọng, liên quan đến miếng ăn cả làng. Liệu có quá mạo hiểm không?" Hắn hỏi, không phải để bác bỏ, mà để thử thách niềm tin của Kiệt, và cũng là để nói lên nỗi lòng của nhiều người. Nỗi đấu tranh giữa kinh nghiệm truyền thống đã ăn sâu và sự cởi mở, chấp nhận những ý tưởng mới mẻ, chưa được kiểm chứng, đang diễn ra mãnh liệt trong lòng hắn.
Tôn Đại Thúc, người vẫn im lặng lắng nghe, lúc này mới lên tiếng, giọng hắn vang dội, đầy khí khái. "Lão Nông nói đúng. Nhưng... chúng ta còn gì để mất nữa ư? Mùa màng đã gần như mất trắng rồi. Cầu khấn tiên nhân bao lâu nay, có thấy ai xuống giúp đỡ đâu? Chi bằng, tin vào chính mình, tin vào sức trẻ của thằng Kiệt. Nó có cái lý của nó." Hắn quay sang Kiệt, ánh mắt dò xét. "Kiệt, cháu có chắc chắn không? Chắc chắn sẽ hiệu quả?"
"Con chắc chắn!" Kiệt đáp, không chút do dự. "Dù có thể không hiệu quả ngay lập tức, nhưng con tin đây là con đường đúng đắn để chúng ta tự cứu lấy mình, tự cứu lấy ruộng đồng!"
Lão Nông và Tôn Đại Thúc nhìn nhau, rồi lại nhìn xuống đám đông dân làng đang nín thở chờ đợi quyết định. Sự tuyệt vọng và nỗi lo lắng đã đẩy họ đến bờ vực. Niềm tin vào Lão Nông và Tôn Đại Thúc, cùng với sự thiếu vắng các lựa chọn khác, đã khiến họ sẵn lòng nắm lấy bất kỳ tia hy vọng nào, dù là nhỏ nhoi nhất.
"Được rồi!" Lão Nông cất tiếng, giọng hắn dứt khoát. "Mọi người nghe đây! Thằng Kiệt nó có cái lý của nó. Dù sao thì, cũng là người nhà mình. Cùng nhau thử xem sao! Ai muốn làm theo thằng Kiệt, ngày mai ra đồng cùng nó. Ai chưa tin, cứ việc làm theo cách cũ. Nhưng ta tin, đất có linh, người có tình. Sống sao cho phải đạo làm người, cũng là sống sao cho đất không phụ mình. Chúng ta không thể ngồi yên nhìn lúa chết!"
Lời của Lão Nông như một mệnh lệnh, nhưng cũng là một lời hiệu triệu. Nó xua đi những hoài nghi còn sót lại, thay vào đó là một niềm hy vọng, dù còn mong manh, nhưng đủ mạnh mẽ để thắp sáng những ánh mắt mệt mỏi. Tiếng xì xào dần chuyển thành những lời bàn tán sôi nổi hơn, xen lẫn những tiếng "Đúng vậy!", "Thử xem sao!". Dù còn e ngại, sự tuyệt vọng và niềm tin vào hai vị trưởng lão đã khiến họ đồng ý. Họ đã quá mệt mỏi với sự bất lực, đã quá chán chường với việc cầu khẩn những đấng vô hình. Giờ đây, có một con đường mới, dù chông gai, nhưng ít ra là do chính họ, những phàm nhân, tự tay vẽ nên. Ánh hoàng hôn dịu mát dần nhường chỗ cho màn đêm đen đặc, nhưng trong lòng mỗi người nông dân, một tia lửa hy vọng đã được nhen nhóm, rực cháy giữa cõi nhân gian vô thường.
***
Bình minh hé rạng trên Thôn Vân Sơn, xua tan đi màn đêm dày đặc. Không khí sáng sớm trong lành, mát rượi, mang theo mùi đất ẩm sau những giọt sương đêm và mùi cỏ cây non tơ. Những tia nắng vàng ươm đầu tiên len lỏi qua kẽ lá, chiếu rọi xuống những cánh đồng vẫn còn ướt đẫm sương mai, như vẽ nên một bức tranh đầy sức sống.
Khác với những buổi sáng ủ rũ trước đây, hôm nay, cả làng, từ người già đến trẻ nhỏ, đều hăng hái ra đồng. Không còn tiếng thở dài, không còn vẻ mặt cam chịu, thay vào đó là những tiếng nói chuyện râm ran, những nụ cười tươi tắn, dù trên khuôn mặt vẫn còn hằn rõ sự mệt mỏi. Họ mang theo cuốc, xẻng, gánh gồng, tập trung tại những thửa ruộng khô cằn nhất, nơi Kiệt, Lão Nông và Tôn Đại Thúc đã đứng chờ sẵn.
Kiệt đứng giữa ruộng, tay cầm một cành cây nhỏ, chỉ dẫn tỉ mỉ cho từng nhóm người. Hắn không chỉ nói suông, mà còn trực tiếp cúi xuống, đào từng nhát cuốc, hướng dẫn cách tạo hình những con kênh nhỏ uốn lượn theo địa hình, sao cho nước có thể dẫn đến từng gốc lúa một cách hiệu quả nhất. "Mọi người xem này, đừng đào sâu quá, nước sẽ dễ bị mất. Cứ đào nông thôi, và nhớ, phải uốn lượn theo sườn dốc để nước chảy từ từ, thấm đều vào đất." Hắn kiên nhẫn giải thích, gương mặt lấm lem bùn đất nhưng ánh mắt rạng ngời.
Lão Nông và Tôn Đại Thúc, dù tuổi đã cao, cũng không quản ngại vất vả, cùng dân làng lao động. Lão Nông đích thân hướng dẫn cách chọn lựa và gieo trồng những loại cây thân thảo xen kẽ, chỉ cho mọi người thấy loại cây nào giữ ẩm tốt, loại nào có thể xua đuổi sâu bệnh dựa trên kinh nghiệm thực tế của mình. "Mấy cây hoa vàng này, tuy nhỏ bé, nhưng lại thu hút bướm ong, chúng nó sẽ giúp cây lúa mình đậu hạt. Còn mấy cây cỏ này, rễ nó bám đất, giữ nước tốt lắm." Hắn nói, giọng điệu đầy tin tưởng, không còn chút hoài nghi nào.
Tôn Đại Thúc thì cùng nhóm thanh niên vác đá, đắp những con đập nhỏ, gia cố bờ kênh, đảm bảo hệ thống tưới tiêu hoạt động trơn tru. Tiếng cuốc xẻng va vào đất đá lách cách, tiếng hò reo, tiếng cười nói vang vọng khắp cánh đồng, hòa quyện với tiếng chim hót líu lo trên những hàng cây ven bờ. Mồ hôi nhễ nhại ướt đẫm lưng áo, nhưng trên mỗi gương mặt, dù mệt mỏi, vẫn ánh lên một niềm hy vọng mãnh liệt, một ý chí kiên cường không chịu khuất phục. Mùi đất mới lật, mùi cỏ cây tươi mới và mùi mồ hôi hòa quyện vào nhau, tạo nên một thứ hương vị đặc trưng của sự lao động hăng say, của tinh thần đoàn kết.
Vài tuần trôi qua nhanh chóng. Những thửa ruộng khô cằn, xám xịt ngày nào giờ đã khoác lên mình một màu áo xanh mướt, tươi tốt. Những con kênh nước nhỏ, ban đầu còn thô sơ, nay đã trở thành những mạch máu sự sống, đưa nước róc rách chảy đều đặn đến từng gốc lúa. Những cây thân thảo được trồng xen kẽ đã bén rễ, vươn mình xanh tốt, tạo thành một tấm thảm thực vật che phủ mặt đất, giữ ẩm và bảo vệ cây lúa non. Những cây chắn gió, che bóng cũng đã vươn cao, tạo thành hàng rào tự nhiên, bảo vệ mùa màng khỏi nắng gắt và gió lớn.
Cánh đồng giờ đây không chỉ có tiếng nước chảy róc rách mà còn có tiếng chim chóc ríu rít, ong bướm bay lượn, dấu hiệu của một hệ sinh thái khỏe mạnh, tự cân bằng. Sâu bệnh hại cũng ít hơn hẳn, nhờ sự xuất hiện của những loài côn trùng có ích được thu hút bởi những loài hoa dại.
"Thằng nhóc này, đúng là có đầu óc!" Lão Nông thốt lên, ánh mắt nhìn Kiệt đầy vẻ tự hào, như nhìn đứa con, đứa cháu của mình. "Cây cối có vẻ tươi tốt hơn hẳn rồi. Mấy đời nay ta làm nông, chưa từng thấy cách nào lạ mà lại hiệu quả đến vậy!"
Tôn Đại Thúc cũng gật gù tán thành, gương mặt khắc khổ nay đã nở một nụ cười mãn nguyện. "Đúng vậy, sâu bệnh cũng ít hơn. Chắc là nhờ mấy loài hoa Kiệt trồng thu hút thiên địch. Chúng ta đã từng cầu khấn tiên nhân ban mưa, ban nắng. Ai ngờ, phép màu lại nằm ở chính mảnh đất này, và ở chính trí tuệ của con người!"
Một Người Nông Dân đứng gần đó, tay chống cuốc, nhìn ngắm cánh đồng xanh mướt, nước mắt rưng rưng. "Không ngờ cách này lại hiệu quả đến vậy! Cứ nghĩ mùa này mất trắng rồi, ai ngờ..." Hắn nghẹn lời, không nói nên câu, chỉ biết ngắm nhìn thành quả lao động của mình, của cả làng.
Xa xa, bên vệ đường mòn dẫn vào làng, một thân ảnh gầy gò, thư sinh đứng lặng lẽ quan sát. Đó là Tạ Trần. Hắn không xuất hiện công khai, không can thiệp trực tiếp, chỉ lặng lẽ đứng đó, chứng kiến sự trỗi dậy của 'Nhân Đạo'. Hắn không cần Tiểu An kể lại, chỉ cần nhìn vào những cánh đồng xanh mướt, nghe tiếng cười nói vui vẻ của dân làng, ngửi mùi đất đai màu mỡ, là hắn đã hiểu. Những gì hắn từng suy ngẫm về "vạn vật tự có đạo của nó", về việc con người có thể tự mình tìm thấy con đường, đã được Kiệt và dân làng Thôn Vân Sơn hiện thực hóa.
Cây lúa không còn héo úa, xanh tốt hơn bao giờ hết. Niềm hy vọng bùng cháy trong lòng mỗi người nông dân, không phải là hy vọng vào một phép màu từ trời ban, mà là hy vọng vào chính đôi tay, khối óc và tinh thần đoàn kết của họ. Kiệt đứng giữa cánh đồng, đôi mắt lấp lánh sự mãn nguyện. Hắn hiểu rằng, kiến thức và sự kiên trì của con người đã mang lại quả ngọt. Hắn không cần thành tiên, không cần quyền năng vĩ đại. Chỉ cần nhìn thấy những cánh đồng xanh mướt, những nụ cười trên môi dân làng, hắn đã cảm thấy cuộc đời mình thật trọn vẹn.
Ánh mặt trời dần ngả về tây, nhuộm vàng cả một vùng trời. Tạ Trần khẽ mỉm cười. Sự thành công của phương pháp của Kiệt không chỉ là một giải pháp nông nghiệp, mà còn là một tiền đề quan trọng cho nhiều phát minh và ứng dụng trí tuệ phàm nhân khác trong kỷ nguyên 'Nhân Đạo'. Vai trò của hắn, một người "gieo mầm tư tưởng" thay vì "người giải quyết trực tiếp", đã được khẳng định. Việc dân làng tin tưởng vào Kiệt, một người trẻ tuổi, cho thấy sự chuyển giao thế hệ và sự sẵn lòng đổi mới của xã hội phàm nhân, nơi sự luân hồi của vạn vật, các thế hệ kế tiếp sẽ tiếp tục hành trình khám phá ý nghĩa cuộc sống, không còn bị ràng buộc bởi những lý tưởng "thành tiên" hão huyền. Đó là một khởi đầu mới, một chân trời mới của phàm nhân giữa cõi nhân gian vô thường.
Nội dung truyện do Long thiếu sáng tác và bảo hộ phát hành tại truyen.free.