Nhân gian bất tu tiên - Chương 1496: Dệt Nên Tri Thức: Thanh và Con Đường Hòa Hợp
Lời nói của Tạ Trần không quá hoa mỹ, nhưng lại có một sức nặng lạ thường, như những giọt nước mưa thấm dần vào lòng đất khô cằn. Kiệt và nhóm bạn ngồi im lặng, ánh mắt họ không còn vẻ bất mãn mà thay vào đó là sự trầm tư sâu sắc. Họ bắt đầu nhìn lại chính mình, nhìn lại những công việc mà họ đang làm, những tài năng mà họ đang sở hữu. Có lẽ, họ đã quá tập trung vào việc nhìn người khác, mà quên mất cách nhìn vào chính mình.
***
Đêm đã về khuya, những ánh đèn lồng thưa thớt bắt đầu thắp sáng các con phố của Thị Trấn An Bình. Gió đêm mơn man trên những tán lá cây, tạo nên những âm thanh xào xạc dịu nhẹ. Ánh trăng non treo lơ lửng trên nền trời đen thẫm, rải một vệt sáng bạc mờ ảo lên những mái nhà.
Kiệt và nhóm bạn rời bến sông, bước đi chậm rãi trên con đường lát đá quen thuộc. Không khí giữa họ không còn nặng nề bởi những lời than vãn hay sự ghen tỵ. Thay vào đó là một sự im lặng đầy suy tư. Kiệt đi chậm hơn một chút so với bạn bè, ánh mắt hắn không còn vẻ nặng nề của sự ghen tỵ hay u uất, mà thay vào đó là sự trầm tư, như thể hắn đang cố gắng sắp xếp lại những mảnh vỡ trong tâm trí mình.
Hắn vô tình đi ngang qua xưởng nhuộm của Thanh. Ánh đèn dầu từ bên trong vẫn còn sáng, hắt ra một vệt vàng ấm áp qua khung cửa sổ. Hắn có thể mờ ảo nhìn thấy bóng dáng Thanh đang cặm cụi bên những chậu màu, hay đang trải những tấm vải đã nhuộm ra phơi. Lần này, không còn là sự khó chịu, không còn là ánh mắt dò xét hay sự bất mãn. Thay vào đó, là một sự nhìn nhận khác, một chút tò mò, một chút suy ngẫm về những gì Tạ Trần đã nói. *Một con đường riêng... một giá trị riêng...* Những lời ấy cứ văng vẳng trong đầu hắn. *Liệu mình có đang tìm kiếm niềm vui ở sai chỗ không? Liệu mình đã bỏ lỡ những bông hoa trên con đường của chính mình?*
Hắn dừng lại một chút, nhìn vào ánh đèn ấm áp ấy, rồi khẽ thở dài. Hắn không biết liệu mình có thể thay đổi hoàn toàn được hay không, nhưng ít nhất, hắn đã bắt đầu đặt ra những câu hỏi. Hắn đã bắt đầu nhìn thấy một khía cạnh khác của cuộc sống, một khía cạnh mà hắn đã bỏ qua bấy lâu nay vì những chấp niệm của riêng mình. Hạt mầm của sự hoài nghi và đấu tranh đã được gieo xuống, báo hiệu một sự thay đổi tiềm tàng, một khởi đầu cho quá trình trưởng thành trong kỷ nguyên "Nhân Đạo" này.
Tạ Trần, sau khi rời bến sông, cũng trở về quán sách của mình. Ánh sáng từ chiếc đèn dầu nhỏ trong quán hắt ra, tạo thành một quầng sáng ấm áp giữa màn đêm. Hắn ngồi xuống chiếc ghế quen thuộc sau quầy sách, tay cầm một cuốn sách khác, nhưng đôi mắt vẫn hướng ra ngoài cửa sổ. Hắn nhìn lên bầu trời đêm, nơi ánh trăng non đã trở nên rõ ràng hơn, soi sáng một phần thị trấn đang chìm vào giấc ngủ.
"Hạt giống đã gieo." Hắn khẽ thì thầm, giọng nói trầm tĩnh hòa vào không khí tĩnh mịch của đêm. "Giờ là lúc để đất trời và thời gian làm công việc của mình."
Hắn hiểu rằng, sự thay đổi trong lòng người không thể diễn ra trong chốc lát. Nó là một quá trình, một cuộc đấu tranh nội tâm mà mỗi cá nhân phải tự mình trải qua. Hắn đã gieo những hạt mầm của sự thấu hiểu, của sự trân trọng giá trị bản thân. Giờ đây, hắn tin tưởng vào sức mạnh của những hạt giống ấy, tin tưởng vào khả năng tự nhận thức và chuyển hóa của con người. Vai trò của hắn, trong kỷ nguyên Nhân Đạo này, không phải là một vị cứu tinh vĩ đại, mà là một người gieo mầm triết lý, một người dẫn dắt tinh thần, lặng lẽ nhưng có sức mạnh định hình cả một dòng chảy của nhân gian.
Hắn khẽ nhắm mắt lại, cảm nhận sự yên bình của đêm. Mỗi cá nhân trong kỷ nguyên mới sẽ phải tự tìm thấy giá trị và con đường riêng của mình, hình thành nên một xã hội đa dạng và trọn vẹn hơn. Và đó chính là điều mà Tạ Trần, một phàm nhân không tu hành, vẫn luôn khao khát – một thế giới mà ở đó, mỗi con người có thể sống một đời bình thường, giữ trọn nhân tính của mình, và tìm thấy sự trọn vẹn mà không cần thành tiên.
***
Rạng sáng hôm sau, tại Quán Trà Vọng Giang, Kiệt ngồi một mình ở chiếc bàn quen thuộc bên bờ sông, ánh mắt đăm chiêu nhìn ra dòng nước trôi lững lờ. Dòng sông vẫn chảy như mọi ngày, mang theo những phù sa cũ và đón nhận những dòng nước mới, tựa hồ như một lời nhắc nhở về sự vô thường và tuần hoàn của vạn vật. Tiếng chim hót líu lo trên những tán cây xanh mướt ven bờ, hòa cùng tiếng nước sông vỗ nhẹ vào ghềnh đá, tạo nên một bản nhạc êm dịu của buổi sớm. Mùi trà thanh khiết từ chén trà bốc lên, quyện với hơi nước sông và mùi hoa cỏ buổi sớm, làm dịu đi phần nào sự bứt rứt trong lòng hắn.
Đêm qua, những lời nói của Tạ Trần cứ vang vọng mãi trong tâm trí Kiệt, như những câu hỏi không có lời đáp, khiến hắn không tài nào chợp mắt được. "Mỗi người đều có thể tìm thấy sự trọn vẹn của riêng mình, ngay trong cuộc sống bình thường này." "Một người viết sách, hay một người đánh cá, đều là một phần không thể thiếu của bức tranh vĩ đại ấy." Những ngôn từ ấy, trầm tĩnh mà đầy sức nặng, đã khơi lên một trận bão táp trong lòng Kiệt. Hắn cố gắng tìm mọi lý lẽ để phản bác, để bảo vệ cái chấp niệm rằng mình đã đúng khi ghen tỵ với Thanh, rằng Thanh có được tài năng ấy là do may mắn, do Trời phú, chứ không phải do công sức hay sự đặc biệt nào. Hắn từng cho rằng mình mới là người đáng được chú ý, đáng được tán dương, bởi hắn cũng bỏ công sức lao động, cũng đổ mồ hôi trên đồng ruộng. Nhưng càng nghĩ, hắn càng thấy bế tắc.
Hắn rót thêm một chén trà, đôi tay vẫn còn hơi run rẩy. Hắn nhớ lại dáng vẻ của Thanh, đôi tay lấm lem màu nhuộm, ánh mắt say mê bên những chậu màu. Hắn nhớ lại những lời khen ngợi của Linh, của Bà Mối Mai. Hắn cũng nhớ lại cái cảm giác khó chịu khi mọi người đổ xô đến xem Thanh làm việc, mà bỏ quên những người thợ làm lụng vất vả như hắn. Hắn lẩm bẩm một mình, giọng điệu thiếu đi sự chắc chắn: "Không công bằng... Cô ta chỉ biết làm cái việc nhuộm vải ấy, có gì mà đặc biệt? Hắn ta, Tạ Trần, cũng chỉ là một thư sinh gầy yếu, nói những lời hoa mỹ..."
Nhưng rồi, câu nói của Tạ Trần lại hiện về: *Mỗi người đều có một con đường riêng, một giá trị riêng.* "Vậy con đường của ta là gì? Giá trị của ta nằm ở đâu?" Kiệt tự hỏi, ánh mắt vô hồn nhìn vào mặt nước phản chiếu bầu trời xanh. Hắn đã dành quá nhiều thời gian để nhìn vào con đường của người khác, để so sánh, để oán trách. Hắn đã bỏ lỡ điều gì trên chính con đường mà hắn đang đi? Hắn đã bỏ lỡ những bông hoa trên con đường của chính mình ư?
Sự u uất đã vơi đi phần nào, nhưng thay vào đó là một sự trăn trở sâu sắc hơn, một nỗi bối rối về bản thân. Hắn cảm thấy mình như đang đứng giữa một ngã ba đường, một bên là con đường quen thuộc của sự ghen tỵ và oán trách, một bên là con đường mới mẻ của sự tự vấn và tìm kiếm giá trị nội tại. Con đường cũ đã khiến hắn mệt mỏi, nhưng con đường mới lại đầy rẫy sự không chắc chắn.
Hắn uống cạn chén trà, vị chát đọng lại nơi đầu lưỡi. Hắn đột ngột đứng dậy, sự bứt rứt trong lòng không cho phép hắn ngồi yên thêm nữa. Hắn cần phải làm gì đó, cần phải tìm kiếm câu trả lời, hoặc ít nhất là một sự giải tỏa cho mớ hỗn độn trong tâm trí. Bước chân hắn vô thức hướng về phía thị trấn, về phía xưởng nhuộm của Thanh. Có lẽ, hắn cần phải nhìn rõ hơn, để hiểu rõ hơn về cái "giá trị riêng" mà Tạ Trần đã nói, cái giá trị mà Thanh đang nắm giữ, và cũng có thể, cái giá trị mà hắn đang tìm kiếm cho chính mình. Sự thay đổi trong Kiệt không phải là một sự chấp nhận hoàn toàn ngay lập tức, mà là một bước ngoặt nội tâm, một quá trình bắt đầu khi hạt giống của sự hoài nghi và tự vấn đã được gieo xuống, thách thức những chấp niệm cố hữu của hắn.
***
Buổi trưa tại Thị Trấn An Bình hôm nay nhộn nhịp hơn thường lệ, nhưng không phải bởi tiếng rao hàng ồn ã hay tiếng xe ngựa tấp nập. Sự náo nhiệt ấy tập trung quanh xưởng nhuộm của Thanh, nơi những dải vải màu sắc rực rỡ đang phơi mình dưới ánh nắng ấm áp, tạo nên một bức tranh sống động giữa lòng thị trấn. Các ngôi nhà gỗ và gạch đơn giản hai bên đường, cùng với những quán trọ và cửa hàng san sát nhau, dường như cũng trở nên tươi vui hơn nhờ những sắc màu ấy. Không khí tràn ngập mùi thuốc nhuộm tự nhiên thoang thoảng, quyện với mùi đất ẩm và mùi hoa dại, tạo nên một cảm giác vừa thân thuộc vừa mới lạ. Tiếng nói chuyện râm ran, tiếng cười giòn tan, và tiếng vải xao xác trong gió hòa quyện vào nhau, tạo nên một bản giao hưởng bình dị mà đầy sức sống.
Kiệt đứng từ xa, nép mình sau một gốc cây đại thụ cổ thụ ở rìa quảng trường nhỏ, nơi hắn có thể quan sát rõ ràng mọi việc đang diễn ra mà không bị ai chú ý. Vẻ ngoài khỏe mạnh của một thanh niên lao động vẫn còn đó, nhưng ánh mắt hắn không còn vẻ u uất hay ghen tỵ như trước. Thay vào đó, là sự suy tư, chăm chú và một chút tò mò.
Bên ngoài xưởng nhuộm, Thanh, với đôi tay khéo léo nhuốm màu thời gian và thuốc nhuộm, đang tỉ mỉ hướng dẫn một nhóm nhỏ những người phụ nữ và thanh niên cách pha màu, cách nhúng vải. Gương mặt cô hiền lành, ánh mắt tập trung nhưng không hề che giấu, toát lên sự bình dị nhưng đầy nhiệt huyết. Bên cạnh cô là Linh, một nghệ nhân trẻ tuổi với phong thái tự tin và ánh mắt đầy nhiệt huyết. Linh tươi cười khuyến khích mọi người, thỉnh thoảng lại đưa ra những lời khen ngợi chân thành, làm cho không khí càng thêm phần hứng khởi.
"Các ngươi xem đây," Thanh nói, giọng cô trầm ấm và kiên nhẫn, đôi tay thoăn thoắt nhúng một mảnh lụa trắng tinh vào thùng thuốc nhuộm màu chàm, "Mỗi loại cây, mỗi loại khoáng vật đều có linh hồn riêng, khi hòa vào nhau sẽ tạo nên màu sắc độc đáo. Không chỉ là kỹ thuật, mà còn là sự thấu hiểu tự nhiên, sự tôn trọng đối với những gì đất trời ban tặng. Nếu tâm không tĩnh, màu sẽ không trong." Cô giải thích từng bước một cách tỉ mỉ, không giấu giếm bất kỳ bí quyết nào, từ cách chọn lá cây, vỏ cây, rễ củ, đến cách giã nát, đun sôi, và pha trộn theo tỷ lệ nhất định. Cô thậm chí còn chia sẻ những kinh nghiệm cá nhân, những lần thất bại và những phát hiện tình cờ của mình.
Linh đứng cạnh, gật đầu lia lịa, ánh mắt tràn đầy sự ngưỡng mộ. "Thanh tỷ thật sự là một thiên tài! Nhìn cách chị ấy pha màu, thật sự là một loại nghệ thuật. Và chị ấy không hề giữ riêng, muốn chia sẻ cho tất cả chúng ta để cái đẹp này được lan tỏa!" Linh nói lớn, giọng điệu đầy nhiệt huyết, khiến những người xung quanh cũng phải gật gù tán đồng. "Chị ấy nói đúng đó, màu sắc không chỉ là màu sắc, nó là câu chuyện của tự nhiên, là tấm lòng của người tạo nên nó."
Bà Mối Mai, với vẻ ngoài béo tròn, đeo kính và mái tóc búi cao, cũng đứng trong đám đông, thỉnh thoảng lại vỗ tay tán thưởng. Bà tươi cười nói nhanh như gió: "Thật không ngờ nha, con bé Thanh này lại có lòng như vậy. Ngày xưa cứ nghĩ nó chỉ biết cặm cụi một mình, chẳng giao thiệp gì. Ai ngờ lại sẵn lòng dạy cho mọi người. Đúng là người tài đức vẹn toàn!" Lời khen của Bà Mối Mai không chỉ dành cho Thanh mà còn như một sự thừa nhận từ cộng đồng, một sự thay đổi trong cái nhìn của họ.
Kiệt đứng đó, ánh mắt hắn dõi theo từng cử chỉ của Thanh. Hắn thấy cô không hề kiêu ngạo, không hề tỏ vẻ bí hiểm hay giữ kẽ. Ngược lại, ánh mắt cô đầy vẻ say mê và niềm vui khi được chia sẻ niềm đam mê của mình, khi thấy những người khác cũng háo hức với những sắc màu. Những nụ cười rạng rỡ của những người đang học, những câu hỏi ngây thơ nhưng đầy nhiệt huyết của họ, tất cả như một dòng suối mát lành chảy vào tâm hồn đang khô cằn của Kiệt.
Hắn nhớ lại những lời Tạ Trần nói về việc "mỗi con người có một giá trị riêng". Thanh không phải là một chiến binh dũng mãnh, không phải là một quan lại quyền uy, nhưng giá trị của cô nằm ở đôi tay khéo léo, ở sự kiên nhẫn, ở khả năng biến những thứ bình dị nhất thành cái đẹp, và quan trọng hơn cả, là tấm lòng sẵn sàng chia sẻ cái đẹp ấy cho mọi người. Hắn nhận ra rằng, sự ghen tỵ của hắn trước đây thật nhỏ bé và vô nghĩa biết bao. Hắn đã tự trói buộc mình vào những so sánh hão huyền, mà quên mất rằng niềm vui đích thực không phải là vượt qua người khác, mà là tìm thấy giá trị trong chính công việc và tấm lòng của mình.
Ánh nắng chiều dần ngả vàng, hắt lên những dải vải nhuộm đang phấp phới, khiến chúng càng thêm rực rỡ. Kiệt cảm thấy một sự nhẹ nhõm dần dâng lên trong lòng. Hắn không còn nhíu mày hay cau có. Thay vào đó, khóe môi hắn khẽ cong lên một nụ cười nhạt, một nụ cười của sự thấu hiểu, của sự chấp nhận. Hắn không còn là kẻ đứng ngoài lén lút quan sát. Hắn đã tiến lại gần hơn một chút, đứng lẫn vào đám đông đang say sưa lắng nghe Thanh giảng giải. Ánh mắt hắn không còn vẻ dò xét mà là sự chăm chú, như một người đang tìm kiếm tri thức, tìm kiếm một điều gì đó đã bị hắn bỏ quên bấy lâu. Hạt mầm của sự hoài nghi về bản thân đã bắt đầu nảy mầm, và giờ đây, hạt mầm của sự trân trọng và khao khát học hỏi cũng đang bén rễ trong tâm hồn hắn.
***
Hoàng hôn buông xuống, nhuộm một màu cam tím lên bầu trời Thị Trấn An Bình, hắt những vệt sáng cuối cùng lên những mái nhà rêu phong và những con đường lát đá. Không khí dịu mát dần, mang theo hơi sương đêm và mùi cỏ cây thoang thoảng. Tiếng nói chuyện râm ran từ xưởng nhuộm của Thanh vẫn còn văng vẳng, nhưng đã dịu đi nhiều, nhường chỗ cho sự tĩnh lặng dần bao trùm thị trấn.
Tạ Trần và Tiểu An vừa kết thúc buổi học chiều tại quán sách. Tiểu An, với thân hình gầy gò và đôi mắt thông minh, vẫn còn đang hí hoáy ghi chép những điều tiên sinh vừa giảng. Tạ Trần, thân hình thư sinh, làn da trắng nhợt, đôi mắt sâu thẳm ánh lên vẻ tỉnh táo và suy tư, nhẹ nhàng gấp lại cuốn sách cổ. "Tiểu An, chúng ta đi dạo một chút trước khi về nhà, con nhé?" hắn nói, giọng điệu trầm tĩnh mà ấm áp.
Tiểu An hớn hở gật đầu, cất bút và sách vào chiếc túi vải thô cũ kỹ. Hai thầy trò bước đi trên con đường quen thuộc, hướng về phía xưởng nhuộm của Thanh, nơi ánh hoàng hôn đang bao trùm lấy một cảnh tượng đầy ý nghĩa. Những dải lụa màu sắc rực rỡ, được Thanh và các học trò phơi trên những sào tre, như những dải mây cầu vồng đậu trên mặt đất, lấp lánh trong ánh sáng cuối ngày.
Tạ Trần dừng lại, nhẹ nhàng nhìn ngắm. Xung quanh Thanh, vẫn còn một vài người nán lại để hỏi thêm hoặc đơn giản là để chiêm ngưỡng những thành quả của buổi học. Thanh, với vẻ mặt rạng rỡ và đôi tay vẫn còn lấm lem, kiên nhẫn trả lời từng câu hỏi, nụ cười hiền lành luôn thường trực trên môi. Linh đứng bên cạnh, nhiệt tình phụ giúp Thanh thu dọn, thỉnh thoảng lại cất tiếng cười trong trẻo.
Và rồi, ánh mắt Tạ Trần dừng lại ở một bóng người quen thuộc. Kiệt, không còn nép mình trong bóng tối, đã đứng khá gần Thanh, ánh mắt không còn vẻ ghen tỵ hay u uất. Thay vào đó là sự tò mò pha lẫn một chút hối lỗi, một chút ngượng ngùng. Hắn không nói gì, chỉ chăm chú nhìn Thanh hướng dẫn cách bảo quản vải nhuộm, đôi khi còn khẽ gật đầu như thể đã thông suốt điều gì đó. Hắn không còn cái vẻ hùng hổ, bất mãn của những buổi trước. Thay vào đó, là một sự trầm lắng, một thái độ khiêm tốn đáng ngạc nhiên.
Một nụ cười nhẹ thoáng qua trên môi Tạ Trần. Hắn vuốt nhẹ mái tóc đen dài của Tiểu An, đôi mắt vẫn không rời khỏi khung cảnh trước mặt.
"Tiên sinh, nhìn xem! Đẹp quá!" Tiểu An kêu lên, đôi mắt toát lên vẻ thông minh, chỉ vào những dải lụa màu sắc rực rỡ đang bay phấp phới trong gió. "Con chưa bao giờ thấy nhiều màu đẹp như vậy!"
Tạ Trần mỉm cười, giọng nói trầm ấm: "Phải, rất đẹp. Cái đẹp không chỉ nằm ở màu sắc, mà còn ở tấm lòng của người tạo ra nó, và cả những người biết trân trọng nó." Hắn khẽ liếc nhìn Kiệt một cái. Kiệt, dường như cảm nhận được ánh mắt của Tạ Trần, khẽ cúi đầu xuống, tránh đi cái nhìn của hắn. Tuy nhiên, sự lảng tránh ấy không còn là sự thách thức, mà là một sự e dè, một sự thừa nhận ngầm về sự thay đổi trong lòng hắn.
Tạ Trần hiểu rằng, sự thay đổi trong con người không phải là một sự biến hóa chớp nhoáng, mà là một quá trình dài của sự chiêm nghiệm, của sự đấu tranh nội tâm. Hạt giống mà hắn đã gieo, hạt giống của sự thấu hiểu về "nhân quả," về "giá trị riêng" của mỗi người, đã bắt đầu nảy mầm và đâm chồi trong tâm hồn Kiệt. Sự thay đổi của Kiệt là minh chứng rõ ràng nhất cho việc các xung đột nội tâm trong kỷ nguyên Nhân Đạo có thể được hóa giải bằng trí tuệ, lòng nhân ái và sự sẻ chia, không cần đến sức mạnh hay quyền năng siêu phàm.
Thái độ khiêm tốn và sẵn lòng chia sẻ tri thức của Thanh, của Linh, cho thấy một giá trị cốt lõi mới của xã hội Nhân Gian, nơi sự phát triển đến từ sự hợp tác và trân trọng lẫn nhau, không phải cạnh tranh và độc quyền. Họ không chỉ truyền dạy kỹ thuật, mà còn gieo mầm cho sự hòa hợp, cho sự đa dạng của cái đẹp.
Tạ Trần nhẹ nhàng bước tiếp về quán sách của mình, Tiểu An vẫn còn líu lo bên cạnh, hỏi về màu sắc, về cách Thanh làm ra chúng. Vai trò của hắn như một người gieo mầm triết lý "Vô Vi Chi Đạo" và "Nhân Đạo" ngày càng được củng cố. Hắn không trực tiếp can thiệp, nhưng những lời nói và quan sát của hắn đã tạo ra sự thay đổi tích cực, lặng lẽ nhưng sâu sắc. Cuộc sống bình thường của Thị Trấn An Bình vẫn tiếp diễn, nhưng đã có thêm những sắc màu mới, những giá trị mới được vun đắp từ những hạt mầm triết lý mà hắn đã gieo. Hắn tin tưởng rằng, trong kỷ nguyên mới này, mỗi cá nhân sẽ tự tìm thấy giá trị và con đường riêng của mình, hình thành nên một xã hội đa dạng và trọn vẹn hơn, nơi con người có thể sống một đời bình thường, giữ trọn nhân tính mà không cần thành tiên. Sự luân hồi của vạn vật, các thế hệ kế tiếp sẽ tiếp tục hành trình khám phá ý nghĩa cuộc sống, và Tạ Trần, một phàm nhân, sẽ vẫn là người quan sát, chiêm nghiệm, và là xúc tác thầm lặng cho một nhân gian mới đang dần hình thành.
Tác phẩm này là bản sáng tác nguyên gốc của Long thiếu, chỉ có tại truyen.free.