Ánh trăng non đã lùi vào dĩ vãng, nhường chỗ cho vầng dương rực rỡ buổi ban mai, soi rọi từng ngóc ngách của Thị Trấn An Bình. Không khí buổi sớm nơi đây luôn mang một vẻ thanh bình đến lạ, dù tiếng người đã bắt đầu rộn ràng trên khắp các con phố. Sau những đêm dài suy tư về "chân nguyên" và "tinh hoa" của truyền thống, nhóm thanh niên của Tiểu An và Tiểu Hoạt Bát giờ đây đã mang một dáng vẻ khác. Không còn sự hờ hững, nghi hoặc, thay vào đó là ánh mắt sáng ngời, đầy nhiệt huyết của những kẻ vừa tìm thấy một phương hướng mới, một con đường dung hòa giữa cái cũ và cái mới, giữa cội nguồn và tương lai. Những tiếng cười nói rộn rã, những lời bàn bạc sôi nổi của chúng vẫn còn v��ơng vấn trong không gian quán sách của Tạ Trần, như một minh chứng sống động cho những hạt mầm triết lý đã nảy nở. Tạ Trần, trong vẻ an nhiên tự tại, đã nhìn thấy những thay đổi ấy, và trong sâu thẳm ánh mắt thâm thúy của hắn, một nụ cười hài lòng nhẹ nhàng thoáng qua. Hắn biết, hành trình tìm kiếm ý nghĩa của "Nhân Đạo" sẽ không dừng lại ở đó, bởi lẽ, "sự luân hồi của vạn vật" luôn đòi hỏi mỗi cá nhân phải không ngừng khám phá và kiến tạo giá trị cho chính mình, cho cộng đồng.

Dòng người qua lại trên con phố chính của Thị Trấn An Bình như một dải lụa mềm mại, uốn lượn giữa những ngôi nhà gỗ và gạch san sát. Tiếng rao hàng của người bán bánh bao hòa lẫn tiếng leng keng của thợ rèn, tiếng lách cách của thoi dệt, và cả tiếng cười đùa trong trẻo của lũ trẻ đang chơi đùa trên quảng trường nhỏ. Hương thơm của thức ăn mới nấu, mùi gỗ tươi từ xưởng mộc, mùi đất ẩm sau trận mưa đêm qua, và cả mùi mồ hôi mằn mặn của những người lao động cần mẫn, tất cả quyện vào nhau, tạo nên một bản giao hưởng của cuộc s���ng phàm trần. Giữa cái nhộn nhịp vừa phải, cái ồn ào thân thiện ấy, có một dáng người đàn ông trung niên đứng lặng lẽ ở góc phố, nơi bóng râm của một cây cổ thụ già che phủ. Đó là Sơn. Thân hình anh hơi gầy, hai vai khom xuống như thể đang mang một gánh nặng vô hình. Làn da anh không trắng nhợt như Tạ Trần, mà rám nắng và chai sần, những dấu vết rõ ràng của một người thợ mộc cần mẫn. Quần áo anh giản dị, có vài vết bẩn của gỗ và sơn, chứng tỏ anh vừa rời xưởng làm việc. Đôi mắt anh thường xuyên lảng tránh, không dám nhìn thẳng vào người khác, mà chỉ lặng lẽ dõi theo từng cử động của Lão Tiệm Cầm ở phía đối diện.

Lão Tiệm Cầm, với dáng người gầy gò, đôi mắt cận thị ẩn sau cặp kính gọng tre, đang cặm cụi bên một cây đàn cổ cầm dở dang. Những ngón tay dài và khéo léo của lão lướt trên mặt gỗ, chạm khắc từng đường nét tinh xảo, như thể đang vuốt ve một sinh linh bé bỏng. Mùi gỗ đàn hương thoang thoảng bay ra từ xưởng của lão, hòa quyện với mùi dây đàn và keo dán, tạo nên một hương vị đặc trưng, một thứ mùi mà Sơn đã quá đỗi quen thuộc, nhưng chưa bao giờ dám sở hữu. Lão Tiệm Cầm ít nói, nhưng mỗi động tác đều toát lên sự điêu luyện đến mức hoàn hảo, một niềm say mê tột cùng với công việc mà lão đã dành cả đời để theo đuổi. Từng tiếng đục đẽo nhỏ, từng tiếng cưa xẻ khe khẽ vang lên từ xưởng của lão, như những nốt nhạc đầu tiên của một bản nhạc chưa thành hình, nhưng đã ẩn chứa một linh hồn sâu sắc.

Sơn thở dài, một tiếng thở dài nặng trĩu. Anh tự so sánh với tay nghề của mình, với những gì anh đã làm ra. Anh cũng là một thợ mộc, cũng từng ngày cặm cụi với gỗ, với đục, với bào. Nhưng những tác phẩm của anh, dù có cố gắng đến mấy, dường như chỉ là những bản sao mờ nhạt của người khác, những vật dụng đơn thuần, thiếu đi cái "hồn," cái "tinh xảo" mà anh luôn thấy ở Lão Tiệm Cầm. Anh chưa bao giờ chạm tới được cái ngưỡng của sự "độc đáo," cái "chân nguyên" của sáng tạo. Anh tự hỏi, tại sao mình không bao giờ có thể đạt được như họ? Tại sao đôi tay mình, dù chai sần và đầy kinh nghiệm, lại không thể tạo ra được một thứ gì đó khiến người khác phải trầm trồ, phải cảm nhận được cái tình, cái ý mà mình gửi gắm vào đó? Nỗi mặc cảm cứ thế gặm nhấm tâm can anh, khiến bờ vai anh càng thêm khom xuống, khiến ánh mắt anh càng thêm u uất. Anh nhìn những người khác đang trò chuyện vui vẻ, những thương nhân buôn bán tấp nập, những đôi tình nhân tay trong tay, tất cả đều có vẻ như đang sống một cuộc đời trọn vẹn, có ý nghĩa hơn anh. Anh cảm thấy mình lạc lõng, một cái bóng vô hình giữa dòng chảy cuộc sống, một kẻ kém cỏi không tìm thấy chỗ đứng của mình. Anh muốn làm một cái gì đó thật đặc biệt, muốn được người khác công nhận, nhưng mỗi khi cầm dụng cụ lên, hình ảnh của Lão Tiệm Cầm, với đôi tay tài hoa và ánh mắt say mê, lại hiện lên, đè nén mọi khao khát, dập tắt mọi ý tưởng mới chớm nở. Anh chỉ có thể lén lút quan sát, rồi lại lẩn vào đám đông, tìm kiếm sự ẩn mình trong dòng người vô tận, như một con thuyền nhỏ lạc giữa đại dương, không phương hướng, không bến đỗ. Tiếng thở dài của anh hòa vào tiếng gió nhẹ, chìm lấp giữa âm thanh của phố phường, chẳng ai hay biết, chẳng ai hay nhìn. Nỗi niềm của một phàm nhân, khi đứng trước cái bóng quá lớn của người khác, và tự thấy mình quá đỗi nhỏ bé.

***

Khi những vệt nắng cuối cùng của buổi chiều tà bắt đầu yếu dần, nhuộm vàng những mái nhà rêu phong, Sơn lại tìm đến quán sách của Tạ Trần. Đó là một thói quen, một nơi trú ẩn quen thuộc mỗi khi anh cảm thấy bế tắc, cảm thấy tâm hồn mình bị nỗi ưu tư đè nặng. Quán sách của Tạ Trần, với kiến trúc đơn giản nhưng ấm cúng, luôn mang một vẻ tĩnh lặng đối lập hoàn toàn với sự ồn ào của phố phường bên ngoài. Mùi mực tàu, mùi giấy cũ và mùi gỗ lim thoang thoảng quyện vào nhau, tạo nên một thứ hương thơm đặc trưng, một thứ hương thơm của tri thức và thời gian, xoa dịu tâm hồn những kẻ lạc lối. Tiếng lật sách khe khẽ, tiếng trà rót nhẹ nhàng, và cả tiếng gió luồn qua khe cửa, tạo nên một bản nhạc nền êm ái, ru lòng người vào cõi suy tư.

Sơn bước vào quán, dáng vẻ khom lưng, ánh mắt vẫn lảng tránh. Anh không tìm kiếm một cuốn sách cụ thể nào, chỉ muốn được ở trong không gian yên tĩnh này, nơi mà mọi áp lực dường như tan biến. Anh lặng lẽ ngồi xuống một chiếc ghế gỗ cũ kỹ ở góc khuất, nơi có thể ẩn mình khỏi ánh nhìn của mọi người. Anh không dám nhìn thẳng Tạ Trần, người đang ngồi sau quầy, tay cầm một quyển cổ thư, đôi mắt sâu thẳm ẩn chứa vẻ tỉnh táo và suy tư. Thân hình gầy gò của Tạ Trần trong bộ áo vải bố cũ kỹ, màu sắc nhã nhặn, càng khiến hắn trông như một pho tượng sống, một hiện thân của sự bình thản. Thư Đồng Tiểu An, với đôi mắt toát lên vẻ thông minh, đang cặm cụi lau dọn bàn ghế, cũng thoáng nhìn về phía vị khách quen lạ lùng này, một ánh nhìn đầy tò mò và thấu hiểu. Tiểu An giờ đây đã không còn là một đứa trẻ chỉ biết học hỏi, mà đã bắt đầu biết quan sát, biết cảm nhận những nỗi niềm ẩn sâu trong lòng người khác.

Tạ Trần, dường như cảm nhận được sự hiện diện nặng trĩu của Sơn, nhẹ nhàng đặt cuốn sách xuống, ánh mắt thâm thúy hướng về phía anh thợ mộc. Giọng nói của hắn trầm tĩnh, từ tốn, như tiếng suối chảy khe khẽ qua ghềnh đá, nhưng lại có sức mạnh xuyên thấu tâm can.

"Hôm nay Sơn huynh có vẻ ưu tư hơn mọi ngày."

Sơn giật mình, vai hơi rụt lại. Anh lắp bắp, giọng nói lí nhí như muỗi kêu, cố gắng che giấu nỗi lòng mình.

"Không... không có gì. Chỉ là... thấy mình vô dụng."

Tạ Trần khẽ mỉm cười, một nụ cười nhẹ nhàng mà sâu sắc, như thể đã nhìn thấu mọi ngóc ngách trong tâm hồn Sơn. Hắn không hề phán xét, không hề trách móc, chỉ từ tốn đáp lời, từng chữ như gieo vào mảnh đất cằn cỗi trong lòng Sơn một hạt mầm hy vọng.

"Vô dụng? Thế gian này vốn dĩ đâu có thứ gì là vô dụng. Chỉ là chưa tìm được chỗ của nó thôi." Tạ Trần khẽ nhấp một ngụm trà, sau đó ánh mắt hắn lướt qua Tiểu An, rồi dừng lại ở Sơn. "Ngươi có muốn nghe một câu chuyện không?"

Sơn ngẩng đầu lên, ánh mắt lẩn tránh dần chuyển sang suy tư, rồi cuối cùng là một chút tò mò và khao khát. Anh gật đầu nhẹ, không nói một lời. Bên bàn cờ ở góc quán, Người Đánh Cờ, với bộ râu dài và vẻ mặt tập trung, cũng khẽ ngẩng đầu lên, ánh mắt đầy hứng thú. Ông ta vốn là một khách quen, thường lui tới quán sách không chỉ để chơi cờ, mà còn để lắng nghe những lời lẽ thâm thúy của Tạ Trần.

Tạ Trần bắt đầu kể, giọng điệu chậm rãi, từng chữ như gieo vào tâm hồn người nghe. "Ngày xưa, ở một vùng đất xa xôi, có một người thợ gốm trẻ tuổi. Hắn có đôi tay khéo léo, nhưng trong lòng luôn cảm thấy mình không tài nào bằng được vị sư phụ già của mình, một bậc thầy đã tạo ra vô vàn những tác phẩm gốm sứ tinh xảo, nổi danh khắp thiên hạ. Mỗi khi nhìn những tác phẩm của sư phụ, người thợ gốm lại thấy mình thật nhỏ bé, thật tầm thường. Hắn cố gắng sao chép từng đường nét, từng hoa văn, từng kỹ thuật nung gốm của sư phụ, nhưng dù cố gắng đến mấy, những chiếc bình của hắn vẫn chỉ là những bản sao vô hồn, thiếu đi cái khí chất, cái linh hồn mà hắn vẫn thấy trong tác phẩm của sư phụ. Hắn chán nản, thất vọng, thậm chí có lúc muốn từ bỏ nghề."

Sơn lắng nghe, ánh mắt anh dần mất đi sự lảng tránh, thay vào đó là sự đồng cảm sâu sắc. Anh thấy mình trong câu chuyện đó, thấy cái bóng của Lão Tiệm Cầm đè nặng lên đôi vai người thợ gốm trẻ.

"Một ngày nọ, sư phụ gọi hắn đến. Sư phụ không hề trách mắng, chỉ đưa cho hắn một cục đất sét thô, và nói: 'Con hãy làm một chiếc bình. Đừng nghĩ đến việc sao chép ta, cũng đừng nghĩ đến việc làm hài lòng bất cứ ai. Con chỉ cần làm một chiếc bình mà con cảm thấy là 'chiếc bình hoàn hảo nhất của chính con'.' Người thợ gốm trẻ bối rối. Hắn loay hoay với cục đất sét. Hắn nghĩ đến những hình dáng mà hắn đã từng thấy, những kỹ thuật mà hắn đã từng học. Nhưng rồi, hắn chợt nhớ lời sư phụ: 'chiếc bình hoàn hảo nhất của chính con.' Hắn nhắm mắt lại, hít thật sâu, và bắt đầu nặn. Hắn không còn nghĩ đến sư phụ, không nghĩ đến những lời khen chê. Hắn chỉ tập trung vào cảm giác của đất sét trong tay, vào những hình dáng tự nhiên nảy ra trong tâm trí hắn. Hắn nặn một chiếc bình có hình dáng đơn giản, có những đường nét không hoàn hảo, thậm chí có một vài vết nứt nhỏ. Chiếc bình ấy không hề giống với bất kỳ tác phẩm nào của sư phụ, cũng không hề cầu kỳ như những tác phẩm nổi tiếng khác."

Tạ Trần ngừng lại một chút, nhấp một ngụm trà, để câu chuyện ngấm dần vào tâm trí Sơn. Người Đánh Cờ cũng đã quên cả ván cờ của mình, ông ta chăm chú lắng nghe, râu dài khẽ rung động. Tiểu An, với đôi mắt tinh anh, cũng đang nhìn Tạ Trần, như muốn học hỏi cách kể chuyện, cách gieo mầm triết lý.

"Khi chiếc bình được nung xong, người thợ gốm nhìn nó. Hắn không thấy sự hoàn hảo theo nghĩa thông thường, không thấy sự tinh xảo tuyệt đối. Nhưng hắn thấy một điều khác. Hắn thấy chính mình trong đó. Hắn thấy những nỗ lực của mình, thấy những cảm xúc của mình, thấy cả những khiếm khuyết và sự chân thật của mình. Hắn cảm nhận được 'linh hồn' của chiếc bình, một linh hồn độc đáo, không thể trộn lẫn. Hắn mang chiếc bình đến cho sư phụ. Sư phụ nhìn chiếc bình, rồi nhìn hắn, và khẽ gật đầu. 'Con đã tìm thấy 'chân nguyên' của mình rồi đấy,' sư phụ nói. 'Con đã tìm thấy cái đẹp không nằm ở sự bắt chước, mà nằm ở sự chân thật, ở việc con dám là chính mình, và truyền cái 'tâm' của con vào tác phẩm. Những chiếc bình của ta là của ta, những chiếc bình của con, dù thế nào, cũng là của con. Và đó mới là điều quý giá nhất.' Từ đó, người thợ gốm trẻ không còn so sánh mình với sư phụ nữa. Hắn vẫn kính trọng sư phụ, vẫn học hỏi từ sư phụ, nhưng hắn đã tìm thấy con đường của riêng mình, tạo ra những tác phẩm mang đậm dấu ấn cá nhân, và dần dần, hắn cũng trở thành một bậc thầy, không phải vì hắn sao chép sư phụ giỏi, mà vì hắn đã dám là chính mình, đã tìm thấy 'chiếc bình hoàn hảo nhất của chính mình'."

Tạ Trần kết thúc câu chuyện, ánh mắt hắn lại hướng về Sơn, như một lời gợi mở. "Mỗi cây đàn của Lão Tiệm Cầm đều có 'linh hồn' của nó, vì lão đã đặt cả 'tâm' và 'chân nguyên' của mình vào đó. Ngươi cũng vậy, Sơn huynh. Ngươi cũng có 'chân nguyên' của mình. Cái bóng của kẻ khác, dù có lớn đến mấy, cũng không thể che lấp được ánh sáng của chính mình, nếu như ngươi dám thắp lên ngọn lửa ấy từ sâu thẳm tâm hồn."

Sơn cúi đầu, nhưng lần này không phải vì mặc cảm, mà là vì suy tư. Lời của Tạ Trần, câu chuyện về người thợ gốm, như một tia sáng xuyên qua màn đêm u tối trong tâm hồn anh. Anh cảm nhận được một sự giải thoát nhẹ nhõm, một sự hiểu biết mới mẻ đang nảy nở. Anh đã sống quá lâu dưới cái bóng của kẻ khác, đã quá lâu cố gắng trở thành một người không phải là mình. Giờ đây, anh bắt đầu thấy m���t con đường khác, một con đường mà anh có thể là chính mình, và tạo ra những giá trị của riêng mình, không cần phải thành tiên, không cần phải trở thành bậc thầy vĩ đại, chỉ cần là một phàm nhân chân thật, sống trọn vẹn với "chân nguyên" của mình.

***

Đêm đó, Sơn rời quán sách của Tạ Trần, mang theo lời của hắn và câu chuyện về người thợ gốm cứ văng vẳng trong đầu. Ánh trăng đã lên cao, rải bạc khắp con đường lát đá, khiến mọi vật trở nên hư ảo. Không khí se lạnh của đêm khuya càng làm tâm trí anh thêm tỉnh táo. Anh không còn cảm thấy nặng nề, mà thay vào đó là một sự thanh thản lạ thường, như thể một gánh nặng vô hình đã được trút bỏ. Anh bước đi chậm rãi, mỗi bước chân đều mang theo sự suy tư sâu sắc. Anh trở về xưởng mộc của mình, nơi những khúc gỗ thô, những dụng cụ quen thuộc đang chờ đợi. Ánh sáng ban mai của ngày hôm sau, trong lành và ấm áp, chiếu rọi qua khung cửa sổ, làm bừng sáng từng thớ gỗ, từng chiếc đục, chiếc bào. Trời trong xanh, nắng đẹp, như báo hiệu một khởi đầu mới.

Anh nhìn vào những khúc gỗ thô, những tác phẩm dở dang nằm lăn lóc trong xưởng. Trước đây, mỗi khi nhìn chúng, anh lại thấy hình bóng của Lão Tiệm Cầm, thấy sự thiếu sót của mình. Nhưng giờ đây, anh lại nghĩ về "chiếc bình hoàn hảo nhất của chính mình." Anh không còn muốn sao chép, không còn muốn bắt chước. Điều anh muốn là tìm thấy cái "chân nguyên" của riêng mình, cái "tâm" mà Tạ Trần đã nhắc đến. Anh cầm một khúc gỗ sồi cũ kỹ, nặng trịch, đã nằm trong xưởng anh từ lâu mà chưa được đụng đến. Anh vuốt ve thớ gỗ, cảm nhận sự thô ráp, nhưng cũng đầy sức sống của nó. Anh nhắm mắt lại, hít thật sâu mùi gỗ, mùi của đất, của cây rừng. Trong tâm trí anh, một hình thù dần hiện ra, không phải là một chiếc đàn tinh xảo, cũng không phải là một chiếc bàn cầu kỳ, mà là một bức tượng nhỏ, một hình thù mà bấy lâu anh chỉ dám nghĩ đến, không dám thực hiện vì sợ rằng nó sẽ không đủ "đẹp," không đủ "hoàn hảo" theo tiêu chuẩn của người khác.

Anh đặt khúc gỗ lên bàn, đôi tay chai sần, run rẩy cầm lấy chiếc đục. Đây là lần đ���u tiên anh không có bất kỳ áp lực nào, không có bất kỳ sự so sánh nào. Anh không làm để bán, không làm để trưng bày, mà là để tự mình cảm nhận, để giải phóng cái "tâm" đã bị kìm nén bấy lâu. Tiếng đục đầu tiên vang lên, nhỏ, khẽ, nhưng lại như một tiếng sét đánh vào tâm hồn anh. Từng nhát đục, từng đường chạm khắc, tuy còn vụng về, chưa được tinh xảo như Lão Tiệm Cầm, nhưng lại chứa đựng một niềm đam mê cháy bỏng chưa từng có. Bụi gỗ bay lất phất trong ánh nắng sớm, tạo nên một màn sương lãng đãng. Anh không ngừng nghỉ, đôi mắt tập trung cao độ, quên đi mọi thứ xung quanh. Anh cảm nhận được sự kết nối giữa bàn tay, dụng cụ và khúc gỗ. Anh không còn nghĩ đến việc làm "đúng" hay "sai," mà chỉ làm theo cảm giác, theo tiếng gọi từ sâu thẳm tâm hồn.

Những ngày tiếp theo, ánh đèn trong xưởng mộc của Sơn thường xuyên sáng đến khuya. Tạ Trần, từ quán sách của mình, thỉnh thoảng lại nhìn thấy ánh sáng ấy, một ánh sáng khác biệt so với trước đây. Nó không còn là ánh sáng của sự cặm cụi mệt mỏi, mà là ánh sáng của s�� tập trung, của niềm say mê. Tiếng đục đẽo cũng trở nên đều đặn và tự tin hơn, không còn là những tiếng động rời rạc, ngập ngừng.

Một chiều nọ, Tiểu An đứng bên cửa sổ quán sách, nhìn về phía xưởng mộc của Sơn. Cậu thắc mắc hỏi Tạ Trần: "Thưa tiên sinh, con thấy dạo này Sơn huynh làm việc rất chăm chỉ. Tiếng đục của huynh ấy cũng khác trước, có vẻ... kiên định hơn."

Tạ Trần khẽ mỉm cười, ánh mắt hắn xa xăm, như nhìn thấu cả hành trình nội tâm của Sơn. "Đúng vậy, Tiểu An. Sơn huynh đã tìm thấy 'chân nguyên' của mình. Hắn đã hiểu rằng, không cần phải là cái bóng của kẻ khác. Chỉ cần là chính mình, làm ra thứ tốt nhất của mình, với tất cả 'tâm' và 'tình' mà mình có. Đó mới là giá trị đích thực của một phàm nhân."

Tiểu An gật đầu, cậu bé dần hiểu sâu sắc hơn về những triết lý mà Tạ Trần vẫn thường gieo. Cậu biết, sự phát triển của cá nhân Sơn sẽ là một ví dụ nhỏ cho việc 'Nhân Đạo' được hình thành và củng cố từ những giá trị nội tại, không cần sức mạnh siêu nhiên. Phương pháp gợi mở của Tạ Trần, cái 'Vô Vi Chi Đạo' của hắn, sẽ tiếp tục được áp dụng cho nhiều vấn đề cá nhân và cộng đồng khác, minh chứng cho hiệu quả của nó trong kỷ nguyên mới. Việc Sơn tìm thấy giá trị của mình thông qua sự lao động chân chính và đam mê sẽ khơi gợi những câu chuyện tương tự về những người khác tìm thấy ý nghĩa cuộc sống trong thế giới không tiên đạo này.

Trong xưởng mộc, Sơn vẫn miệt mài với tác phẩm của mình. Anh không biết rằng, câu chuyện của anh, dù không hề có sự can thiệp của phép thuật hay thần thông, lại đang trở thành một phần của cái nền móng vững chắc mà Tạ Trần đang kiến tạo cho một kỷ nguyên mới – kỷ nguyên mà ở đó, giá trị của con người không còn đo đếm bằng sức mạnh hay sự bất tử, mà bằng chính sự chân thật, sự cống hiến, và khả năng tìm thấy 'chân nguyên' của mình trong cuộc sống bình dị. Ánh sáng từ xưởng mộc của Sơn, dù chỉ là một đốm sáng nhỏ giữa dòng đời, nhưng lại mang trong mình một ý nghĩa lớn lao, một minh chứng cho sự hồi sinh của nhân tính, cho sức mạnh của ý chí phàm nhân trong một thế giới đang dần tìm lại chính mình.

Tác phẩm do Long thiếu sáng tác, được phát hành độc quyền tại truyen.free.