Ánh nắng chiều đã hoàn toàn nhường chỗ cho màn đêm buông xuống, nhưng trong quán sách của Tạ Trần, một ngọn đèn dầu vẫn soi sáng vằng vặc, hắt lên những trang sách cổ thụ và gương mặt đăm chiêu của vị tiên sinh. Bên ngoài, gió đêm mơn man qua những cành cây khẳng khiu, mang theo hơi lạnh se sắt của cuối thu, nhưng bên trong quán, không khí vẫn ấm áp và tĩnh mịch, chỉ có tiếng lật trang sách khe khẽ, và đôi khi là tiếng thở dài rất khẽ của Tạ Trần, như một tiếng vọng từ những hồi ức xa xăm mà anh vừa trải qua.

Anh đã trở lại với thực tại, nhưng cái ám ảnh về "cái tôi độc tôn" mà Minh công tử đang chìm đắm, và cái "cái tôi" mà chính anh đã từ chối hai mươi năm về trước, vẫn còn lẩn khuất trong tâm trí. Tạ Trần hiểu r���ng, sự kiêu ngạo của người nghệ sĩ muốn tạo ra kiệt tác một mình, không khác gì sự chấp niệm của người tu sĩ khao khát đỉnh cao tu luyện, sự trường tồn bất diệt. Cả hai đều tìm kiếm một sự vĩ đại riêng, nhưng lại lạc lối trong chính cái bóng của bản thân, tự mình dựng lên những bức tường kiên cố, ngăn cách họ với dòng chảy tự nhiên của nhân gian, dẫn đến một hình thái "mất người" khác. Tu sĩ đánh đổi nhân tính để thành tiên, còn Minh, lại đang đánh đổi sự kết nối và niềm vui sống để đạt được một danh vọng nào đó trong cõi phàm trần, một kiệt tác cô độc.

Tạ Trần tin rằng, sự luân hồi của vạn vật, các thế hệ kế tiếp sẽ tiếp tục hành trình khám phá ý nghĩa cuộc sống. Và trong kỷ nguyên mới này, kỷ nguyên mà Thiên Đạo đã dần tàn lụi, những bài học về sự khiêm tốn, về giá trị của sự kết nối, về bản chất của "nhân tính" sẽ không ngừng được viết nên, như những dòng sông nhỏ hòa mình vào biển lớn, tạo nên một "nhân gian" thực sự trọn vẹn. Anh đã chọn rời xa Tiên Môn, từ bỏ con đường tu tiên rực rỡ để không đánh mất chính mình. Còn Minh, hắn sẽ phải tự mình đối mặt với cái tôi kiêu ngạo ấy, và có lẽ, chỉ khi chạm đến vực sâu của thất bại, hắn mới có thể tìm thấy con đường trở về với sự kết nối, với nhân gian. Sự khác biệt trong cách Tạ Trần và Minh đối diện với "cái tôi" sẽ là chìa khóa cho sự phát triển của Minh hoặc một nhân vật khác trong tương lai. Và bản chất sâu sắc của triết lý 'Vô Vi Chi Đạo' của Tạ Trần, được hình thành từ những lựa chọn cá nhân đầy khó khăn, không phải là sự buông xuôi, sẽ tiếp tục là ngọn hải đăng thầm lặng soi rọi cho những ai đang tìm kiếm chân lý giữa cõi hồng trần.

***

Chiều tà, những tia nắng cuối cùng của ngày còn vương vấn trên mái ngói rêu phong của Thị Trấn An Bình, nhuộm vàng cả một góc phố tấp nập. Tiếng rao hàng của các tiểu thương vang vọng, hòa cùng tiếng bước chân rộn ràng của người qua kẻ lại, tiếng trẻ nhỏ nô đùa bên những gánh hàng rong đầy màu sắc. Mùi thức ăn thơm lừng từ các quán ăn ven đường quyện vào mùi gỗ mục, mùi đất ẩm và h��i mồ hôi của những người lao động, tạo nên một bức tranh sống động, quen thuộc của một thị trấn phàm trần. Giữa dòng người hối hả ấy, có một khoảng lặng khác thường, nơi một tác phẩm điêu khắc gỗ tinh xảo, được đặt trang trọng trên một bệ đá nhỏ ở góc phố, thu hút ánh nhìn của những ai đi ngang qua. Đây là một trong số ít những tác phẩm mà Minh công tử, dù kiêu ngạo đến mấy, vẫn đôi khi chịu khó đặt ở nơi công cộng, như một cách phô bày tài năng nhưng cũng đầy thách thức.

Hầu hết mọi người chỉ nhìn lướt qua, trầm trồ về sự tinh xảo, về cái tài hoa của người nghệ sĩ, rồi lại vội vã tiếp tục công việc của mình. Nhưng có một bóng hình mảnh mai, đứng lặng lẽ trước tác phẩm ấy từ rất lâu. Đó là Linh, một cô nương trẻ tuổi, trang phục giản dị nhưng toát lên vẻ thanh thoát, như một nhành liễu trước gió. Đôi mắt nàng sáng và sâu, không ngừng lướt qua từng đường nét, từng vân gỗ, như đang cố gắng đọc được một câu chuyện ẩn chứa bên trong. Nàng không chỉ nhìn bằng mắt, mà dường như còn cảm nhận bằng cả tâm hồn, bằng một sự nhạy cảm hiếm có. Đối với nàng, tác phẩm này không chỉ là một khối gỗ vô tri được chạm khắc, mà là một phần tâm hồn của người nghệ sĩ, là tiếng lòng của Minh công tử đang vật lộn trong sự cô độc và bế tắc.

Tạ Trần và Thư Đồng Tiểu An, vừa khép lại cánh cửa quán sách, thong thả tản bộ trên con phố quen thuộc, tìm kiếm chút thanh tịnh sau một ngày dài đắm chìm trong sách vở. Tạ Trần vẫn giữ vẻ thư sinh gầy gò, làn da trắng nhợt dưới ánh nắng chiều tà, nhưng đôi mắt anh vẫn tinh anh, sâu thẳm, chứa đựng cả một bầu trời triết lý. Tiểu An, với dáng vẻ lanh lợi, đôi mắt toát lên vẻ thông minh, không ngừng liếc ngang liếc dọc, tò mò về mọi thứ xung quanh. Khi họ đi ngang qua góc phố có tác phẩm điêu khắc của Minh, ánh mắt của Tiểu An lập tức bị thu hút bởi cô gái đang đứng bất động kia.

“Tiên sinh, cô nương đó nhìn bức tượng lâu quá… trông như hiểu được nó vậy,” Tiểu An thì thầm, giọng nói mang chút ngạc nhiên xen lẫn thích thú. Cậu bé quay sang nhìn Tạ Trần, mong đợi một lời gi���i đáp.

Tạ Trần khẽ mỉm cười, nụ cười ẩn chứa sự thấu hiểu sâu sắc. Anh không trả lời trực tiếp mà chỉ khẽ nói, giọng trầm ấm, như tiếng gió thoảng qua: “Mỗi tác phẩm nghệ thuật, là một phần tâm hồn. Người có thể thấy, ắt là đồng điệu.” Anh dừng lại một chút, ánh mắt dõi theo Linh. Anh thấy nàng nhẹ nhàng đưa tay lên, nhưng không chạm vào tác phẩm. Ngón tay nàng lướt trong không khí, như đang vẽ lại, cảm nhận từng đường cong, từng góc cạnh. Ánh mắt nàng lộ vẻ tiếc nuối, pha chút đồng cảm sâu sắc, như thể nàng hiểu được nỗi cô độc, sự giằng xé của người nghệ sĩ đã tạo ra nó. Tạ Trần hiểu, Linh không chỉ nhìn thấy vẻ đẹp bề ngoài, mà còn cảm nhận được sự giằng xé nội tâm, cái "cái tôi độc tôn" mà Minh đang cố gắng bám víu. Trong cái nhìn của Linh, Tạ Trần nhận ra một sự thấu cảm đặc biệt, một khả năng kết nối mà không phải ai cũng có được.

Sau một lúc lâu, Linh khẽ thở dài, một tiếng thở dài nhẹ tựa lông hồng, nhưng ẩn chứa bao nhiêu suy tư. Nàng nhìn xung quanh, đảm bảo không có ai chú ý, rồi chậm rãi rút ra từ túi áo một viên phấn nhỏ, màu xám nhạt, gần như hòa lẫn vào màu gỗ. Nàng cẩn trọng, nhẹ nhàng đưa viên phấn lên một góc khuất của tác phẩm, thêm vào đó một đường nét vô cùng tinh tế, gần như vô hình. Đó không phải là một sự sửa chữa hay phá hoại, mà là một nét chấm phá, một sự bổ sung hài hòa đến mức khó nhận ra nếu không chú ý kỹ. Đường nét ấy như một sợi dây vô hình, kết nối với những đường nét khác của bức điêu khắc, như một lời đáp lại thầm lặng, một sự đồng cảm được gửi gắm bằng ngôn ngữ của nghệ thuật. Nó là một dấu ấn của sự thấu hiểu, một sự chấp nhận mà không hề phán xét. Tạ Trần quan sát toàn bộ quá trình đó, ánh mắt anh lóe lên tia sáng. Anh biết, đó không chỉ là một hành động đơn thuần, mà là một lời nhắn, một sự kết nối tinh tế mà chỉ người nghệ sĩ mới có thể cảm nhận được. Linh đã phá vỡ rào cản vô hình giữa người thưởng thức và người sáng tạo, không bằng lời nói, mà bằng chính tâm hồn của mình.

***

Đêm khuya buông xuống, thị trấn An Bình chìm trong sự tĩnh lặng, chỉ còn tiếng gió lùa qua mái hiên và ánh trăng vằng vặc đổ bạc lên những con đường vắng. Trong quán sách nhỏ của Tạ Trần, không khí càng thêm phần trầm mặc. Ngọn đèn dầu trên bàn tỏa ra thứ ánh sáng vàng ấm, hắt lên những chồng sách cao ngất, tạo nên những bóng hình kỳ ảo trên tường. Tạ Trần ngồi bên bàn trà, nhâm nhi chén trà nóng, hơi nước bốc lên lãng đãng, mang theo hương trà thoang thoảng, làm dịu đi cái lạnh của đêm. Ánh mắt anh xa xăm, như đang dõi theo một điều gì đó vô hình ngoài khung cửa sổ, nơi ánh trăng đang soi sáng vằng vặc.

Thư Đồng Tiểu An, sau khi cẩn thận giúp tiên sinh dọn dẹp quán, ngồi xuống chiếc ghế nhỏ bên cạnh, gương mặt cậu bé vẫn còn in đậm vẻ thắc mắc về hành động của cô nương Linh ban chiều. Cậu bé vốn hiếu học, lanh lợi, luôn muốn tìm hiểu ngọn ngành mọi việc.

“Tiên sinh,” Tiểu An khẽ gọi, giọng nói nhỏ nhẹ, phá vỡ sự tĩnh mịch, “vậy Minh tiên sinh có nhận ra lời nhắn đó không? Cô nương kia có gặp được Minh tiên sinh không ạ?” Cậu bé nghiêng đ��u, đôi mắt toát lên vẻ tò mò, mong chờ Tạ Trần sẽ giải đáp những khúc mắc trong lòng.

Tạ Trần đặt chén trà xuống bàn, tiếng sứ chạm nhẹ vào mặt gỗ tạo nên một âm thanh rất khẽ. Anh quay sang nhìn Tiểu An, ánh mắt dịu dàng, như đang nhìn thấu những suy nghĩ non nớt của cậu học trò. “Chưa chắc đã cần gặp mặt, Tiểu An à. Đôi khi, một lời thấu hiểu, một sự đồng điệu, đã là cầu nối lớn nhất rồi.” Anh ngừng lại một chút, rồi khẽ thở dài, trong giọng nói ẩn chứa một chút suy tư sâu xa. “Minh, cậu ta đang xây một bức tường, nhưng tường nào mà không có khe hở?”

Tạ Trần hướng ánh mắt ra ngoài cửa sổ, nơi bóng cây cổ thụ lay động trong gió đêm, như một vũ điệu của sự vô thường. Anh tiếp tục giải thích, lời nói không chỉ dành cho Tiểu An, mà còn như một sự chiêm nghiệm cho chính mình. “Người nghệ sĩ, đặc biệt là người tài hoa như Minh, thường sợ sự tầm thường, sợ bị hiểu sai. Họ sợ hãi rằng cái ‘tôi’ độc đáo, cái chất riêng của mình sẽ bị hòa tan, bị phán xét, hay bị bóp méo bởi những cái nhìn phàm tục. Chính vì nỗi sợ hãi đó mà họ tự giam mình trong những bức tường vô hình, dựng nên một thế giới riêng, nơi họ là vị vua tuyệt đối của sự sáng tạo. Nhưng cũng chính vì sợ hãi đó mà họ tự cô lập, tự mình đẩy mình vào bế tắc.”

Anh nhấp một ngụm trà, cảm nhận vị chát nhẹ nơi đầu lưỡi. “Linh, cô nương ấy đã không phán xét, cũng không cố gắng thay đổi. Nàng đã dùng chính tâm hồn mình để cảm nhận tác phẩm, để nhìn thấy nỗi cô độc ẩn sâu trong từng đường nét. Hành động của nàng, tuy nhỏ bé và tinh tế, nhưng lại là một lời khẳng định, một sự chấp nhận. Nó như một làn gió nhẹ luồn qua khe hở của bức tường, cho Minh thấy rằng, không ph��i ai cũng sẽ phán xét hay cố gắng thay đổi cậu ta. Có những người, đơn giản là muốn thấu hiểu, muốn đồng điệu.”

Tạ Trần khẽ đặt chén trà xuống, ánh mắt anh nhìn ra cửa sổ, nơi ánh trăng rọi xuống con phố vắng, như đang dõi theo một điều gì đó vô hình. “Cái ‘tôi độc tôn’ của Minh là một gông xiềng, Tiểu An ạ. Nó khiến cậu ta tin rằng chỉ có mình mới có thể tạo ra kiệt tác, rằng mọi sự can thiệp đều là sự phá hoại. Nhưng nghệ thuật, và cả cuộc sống này, vốn dĩ là một dòng chảy không ngừng nghỉ, nơi mọi yếu tố đều tương tác, đều ảnh hưởng lẫn nhau. Sự kết nối, sự dung hòa, mới là cốt lõi của sự sống động, của vẻ đẹp thực sự.”

Anh nhìn Tiểu An, gương mặt cậu bé vẫn chăm chú lắng nghe, như đang cố gắng hấp thụ từng lời nói của tiên sinh. “Ngươi thấy đó, Tiên Môn ngày xưa cũng vậy. Các tu sĩ khao khát thành tiên, khao khát một cái ‘tôi’ siêu việt, vượt lên trên tất cả. Họ chấp nhận đánh đổi nhân tính, từ bỏ cảm xúc phàm tục để đạt đến đỉnh cao. Nhưng đến cuối cùng, cái họ đạt được có thực sự là sự vĩnh cửu, hay chỉ là một sự tồn tại rỗng tuếch, một cái ‘tôi’ cô độc đến tận cùng?”

Tạ Trần đứng dậy, bước đến bên giá sách, khẽ vuốt ve bìa một cuốn sách cổ. “Triết lý ‘vô vi’ của ta không phải là sự buông xuôi, Tiểu An. Nó là sự lựa chọn để giữ trọn vẹn bản thân, để hòa mình vào dòng chảy nhân gian mà không bị những chấp niệm về quyền lực, danh vọng hay sự độc tôn làm cho ‘mất người’. Nó là sự hiểu rằng, giá trị thực sự không nằm ở việc trở thành duy nhất, mà nằm ở sự kết nối, ở sự trọn vẹn trong mọi mối quan hệ, mọi tương tác của cuộc đời.”

Anh quay lại nhìn Tiểu An, ánh mắt đầy thâm trầm. “Minh công tử đang ở ngã ba đường. Một là tiếp tục chìm đắm trong cái ‘tôi độc tôn’ và sự cô lập, hai là nhìn thấy những ‘khe hở’ trong bức tường của mình, và cho phép những sự đồng điệu như của Linh luồn vào. Sự lựa chọn đó, sẽ định hình con đường nghệ thuật của cậu ta, và cả cuộc đời cậu ta. Ta tin rằng, sự luân hồi của vạn vật, các thế h�� kế tiếp sẽ tiếp tục hành trình khám phá ý nghĩa cuộc sống. Và trong kỷ nguyên mới này, kỷ nguyên mà Thiên Đạo đã dần tàn lụi, những bài học về sự khiêm tốn, về giá trị của sự kết nối, về bản chất của ‘nhân tính’ sẽ không ngừng được viết nên, như những dòng sông nhỏ hòa mình vào biển lớn, tạo nên một ‘nhân gian’ thực sự trọn vẹn. Có lẽ, sự khác biệt trong cách Tạ Trần và Minh đối diện với "cái tôi" sẽ là chìa khóa cho sự phát triển của Minh hoặc một nhân vật khác trong tương lai. Và bản chất sâu sắc của triết lý 'Vô Vi Chi Đạo' của Tạ Trần, được hình thành từ những lựa chọn cá nhân đầy khó khăn, không phải là sự buông xuôi, sẽ tiếp tục là ngọn hải đăng thầm lặng soi rọi cho những ai đang tìm kiếm chân lý giữa cõi hồng trần.”

Tiểu An gật đầu, dù chưa thể hiểu hết mọi tầng ý nghĩa trong lời của tiên sinh, nhưng cậu bé cảm nhận được sự sâu sắc, sự nhân văn trong từng câu chữ. Cậu nhìn ra ngoài cửa sổ, nơi ánh trăng vẫn chiếu sáng, nghĩ về cô nương Linh, về Minh tiên sinh, và về những bức tường vô hình mà con người tự dựng nên.

***

Trong một con hẻm khuất sâu của Thị Trấn An Bình, Xưởng Họa Minh chìm trong bóng tối dày đặc của đêm khuya. Chỉ một ngọn đèn lồng nhỏ treo lủng lẳng giữa xưởng, tỏa ra thứ ánh sáng yếu ớt, chập chờn, hắt lên những bức tường bám đầy bụi sơn và những tác phẩm dang dở nằm rải rác. Không khí trong xưởng nặng trĩu một sự im lặng chết chóc, chỉ thỉnh thoảng bị phá vỡ bởi tiếng cọ vẽ sột soạt trên tấm vải bố, hoặc tiếng thở dài mệt mỏi của Minh. Mùi sơn dầu nồng nặc, quyện với mùi gỗ, mùi đất sét ẩm ướt và cả mùi mồ hôi chua xót, tạo nên một bầu không khí ngột ngạt, ám ảnh bởi sự cô độc và áp lực sáng tạo.

Minh, với khuôn mặt góc cạnh, mái tóc rối bù và đôi mắt thâm quầng, đang cặm cụi trước một bức tranh lớn. Từng nét vẽ của anh đều mang theo sự giằng xé, sự bất mãn. Xung quanh anh là những bản phác thảo bị vò nát, những tác phẩm đã gần hoàn thành nhưng bị anh lạnh lùng đập phá hoặc vứt bỏ vì không đạt được cái "hoàn mỹ" mà anh theo đuổi. Sự b��� tắc sáng tạo đang đè nặng lên tâm trí anh, biến anh thành một tù nhân trong chính thế giới nghệ thuật của mình. Cái "tôi độc tôn" đã trở thành một xiềng xích, không cho phép anh tìm kiếm sự giúp đỡ, không cho phép anh chấp nhận bất kỳ sự thiếu sót nào.

Anh đột ngột ném cây cọ xuống, tiếng va chạm khô khốc vang vọng trong không gian tĩnh mịch. Anh đứng dậy, đi lại quanh xưởng, từng bước chân nặng nề, dồn nén bao nhiêu nỗi thất vọng. Ánh mắt anh vô tình lướt qua một góc xưởng, nơi có một bức điêu khắc gỗ nhỏ, chính là tác phẩm anh đã đặt ở quảng trường Thị Trấn An Bình mấy ngày trước. Tác phẩm đó, sau khi được dỡ về, đã bị anh ném vào một góc, bởi anh cảm thấy nó vẫn chưa đủ hoàn hảo, chưa đủ để thể hiện hết cái "chất" của mình.

Minh nhìn chằm chằm vào bức điêu khắc. Trong ánh sáng yếu ớt của ngọn đèn lồng, anh bỗng thấy có gì đó khác lạ. Anh nheo mắt lại, tiến đến gần hơn. Một đường nét tinh tế, màu xám nhạt, gần như không thể nhận ra, đã được thêm vào một góc khuất của tác phẩm. Ban đầu, anh cau mày, vẻ mặt lộ rõ sự khó chịu, thậm chí là tức giận. “Lại là ai đó muốn phá hoại tác phẩm của ta?” Anh lẩm bẩm, giọng nói khàn đặc vì mệt mỏi và bực bội. Cái "tôi độc tôn" của anh lập tức trỗi dậy, coi mọi sự can thiệp đều là một sự xúc phạm, một sự xâm phạm vào lãnh địa sáng tạo tuyệt đối của mình.

Nhưng khi anh cúi xuống, dùng ngón tay vuốt nhẹ lên đường nét mới ấy, cảm nhận sự tinh tế và ý nghĩa của nó, vẻ mặt anh dần thay đổi. Đường nét đó không hề thô kệch, không hề làm hỏng bố cục tổng thể. Ngược lại, nó như một sự bổ sung hoàn hảo, một nốt nhạc trầm bổng khẽ khàng hòa vào bản giao hưởng của tác phẩm. Nó không phải là một sự sửa chữa, mà là một sự thấu hiểu, một sự đồng điệu đến khó tin. Nó như một mảnh ghép còn thiếu, được ai đó nhẹ nhàng đặt vào đúng vị trí, khiến cho tác phẩm trở nên trọn vẹn hơn, sâu sắc hơn.

“Đường nét này… không phải là phá hoại,” Minh lẩm bẩm lần nữa, giọng nói đã mất đi vẻ giận dữ, thay vào đó là sự khó hiểu, thậm chí là một chút bối rối. “Nó… nó như một lời đáp lại…” Anh nhíu mày, ánh mắt anh hiện lên một tia tò mò đã lâu không xuất hiện. Ai đã làm điều này? Ai có thể hiểu được tác phẩm của anh đến mức có thể thêm vào một chi tiết tinh tế đến vậy, mà không hề làm mất đi bản chất của nó?

Một cảm giác lạ lẫm len lỏi vào tâm trí Minh. Một mặt, cái "tôi độc tôn" của anh vẫn cảm thấy bị xâm phạm, bị thách thức. Anh vẫn muốn duy trì bức tường cô lập của mình, tin rằng chỉ có mình mới có thể tạo ra nghệ thuật chân chính. Nhưng mặt khác, một tia sáng nhỏ bé đã được thắp lên trong bóng tối của sự bế tắc. Tia sáng đó không phải của sự phán xét, mà của sự thấu hiểu, của sự đồng điệu. Nó là một lời mời gọi thầm lặng, một sự kết nối bất ngờ từ một người xa lạ, nhưng lại chạm đến sâu thẳm tâm hồn anh.

Minh quay trở lại nhìn bức tranh dang dở của mình, nơi những nét vẽ vẫn còn ngổn ngang, hỗn loạn. Nhưng giờ đây, trong tâm trí anh, dường như có một góc nhìn mới, một cảm xúc mới đang dần hình thành. Sự xuất hiện c���a đường nét tinh tế kia đã tạo ra một vết nứt nhỏ trên bức tường cô lập mà anh đã dày công xây dựng. Anh vẫn chưa biết người đã làm điều đó là ai, nhưng hành động đó đã gieo vào lòng anh một hạt giống của sự tò mò, của sự ngờ vực về chính con đường "độc tôn" mà anh đã chọn. Sự tiếp cận tinh tế của Linh có thể là chìa khóa để Minh thoát khỏi bế tắc sáng tạo và mở lòng hơn với thế giới. Mối quan hệ giữa Linh và Minh sẽ phát triển, có thể trở thành một ví dụ về giá trị của sự kết nối trong "kỷ nguyên Nhân Gian" sắp tới. Minh sẽ phải đối mặt với lựa chọn giữa việc tiếp tục cô lập hay đón nhận sự thấu hiểu, điều này sẽ định hình con đường nghệ thuật của anh, và có lẽ, cả cuộc đời anh.

Tác phẩm do Long thiếu sáng tác, dành riêng cho độc giả truyen.free.