Dòng chảy thời gian cứ thế thản nhiên trôi đi, chẳng đợi chờ hay vướng bận bất kỳ ai. Kể từ buổi hoàng hôn định mệnh tại quán sách nhỏ của Tạ Trần, Lão Gát đã không còn là Lão Gát của những ngày cũ. Cái dáng vẻ nặng nề, đôi vai trĩu nặng gánh lo và khối tài sản khổng lồ từng đè nén ông giờ đã biến mất, thay vào đó là một sự nhẹ nhõm đến lạ lùng, một bước đi vững chãi và một ánh mắt sáng trong như vừa tìm thấy bến bờ bình yên sau cơn bão táp. Những lời Tạ Trần đã gieo, tựa như hạt mầm thiện lành, đã đâm chồi nảy lộc và bắt đầu kết trái trong tâm hồn vị thương gia tưởng chừng đã chai sạn vì vật chất. Ông không còn ngồi bó gối trong căn biệt phủ rộng lớn, đếm những đồng ti��n vàng lạnh lẽo hay trằn trọc vì những tính toán lợi lộc. Thay vào đó, một nguồn năng lượng mới mẻ, tràn đầy nhiệt huyết đã len lỏi vào từng thớ thịt, từng mạch máu của ông, thôi thúc ông hành động.

Sáng hôm ấy, khi ánh dương đầu tiên còn đang rụt rè hé rạng trên đỉnh núi phía Đông, nhuộm vàng những mái ngói rêu phong của Thị Trấn An Bình, Lão Gát đã có mặt tại một khu đất trống ven sông, nơi từng là một con đường đá lởm chởm và một cây cầu gỗ mục nát nối liền hai bờ. Không còn là bộ gấm vóc lụa là xa hoa như trước, ông vận một bộ y phục bằng vải thô giản dị, tuy vẫn giữ được nét tề chỉnh nhưng đã không còn vẻ phô trương của một kẻ thừa tiền. Gương mặt ông, vốn đã hằn sâu những nếp nhăn của tháng năm dãi dầu thương trường, nay lại hiện lên một vẻ khắc khổ rất khác – vẻ khắc khổ của sự từng trải, của những nỗ lực không ngừng nghỉ, nhưng ẩn sâu trong đó là niềm vui thanh thản, rạng ngời. Ông đứng giữa công trường đang nhộn nhịp tiếng cuốc xẻng, tiếng búa gõ, tiếng người thợ hò reo, chẳng khác nào một người chỉ huy tận tâm, một người bạn đồng hành chứ không còn là một ông chủ xa cách.

“Này các vị thợ cả, cầu này phải vững chắc, dùng cho trăm năm sau! Không được lơ là bất kỳ chi tiết nào, dù là nhỏ nhất!” Lão Gát cất giọng trầm ấm, nhưng đầy kiên quyết, từng lời nói đều toát ra sự quan tâm chân thành. Ông không chỉ ra lệnh, mà còn đích thân đi tới từng vị trí, kiểm tra từng mối nối bằng gỗ lim chắc nịch, từng viên đá tảng lớn được đẽo gọt vuông vức. Mùi vôi vữa mới trộn lẫn với mùi đất ẩm sau những hạt mưa đêm, quyện cùng mùi mồ hôi mằn mặn của những người thợ đang hăng say lao động, tạo nên một bản hòa tấu của sự sống, của công trình đang thành hình. Ông lắng nghe những lời góp ý của những người thợ lành nghề, gật gù tán thành khi họ trình bày về cách gia cố móng cầu, cách chọn lựa vật liệu sao cho bền chắc.

“Dạ vâng, Lão Gia! Chúng tôi sẽ làm hết sức mình, không phụ lòng Lão Gia đã tin tưởng!” Một người thợ cả với làn da rám nắng, thân hình cường tráng do quanh năm lao động, đáp lời, ánh mắt đầy sự nể trọng. Ban đầu, khi nghe tin vị thương gia giàu có nhất vùng này bỗng dưng tuyên bố sẽ bỏ tiền xây cầu, sửa đường miễn phí cho dân làng, không ít người đã hoài nghi. Họ cho rằng đó chỉ là một chiêu trò mua danh, hoặc một sự bồng bột nhất thời của kẻ lắm tiền. Nhưng khi chứng kiến Lão Gát đích thân có mặt từ sáng sớm đến tối mịt, không ngại nắng gió, không ngại dơ bẩn, thậm chí còn tự tay bê vác những bó tre nhẹ để cảm nhận công việc, mọi hoài nghi dần tan biến, thay vào đó là sự kính phục chân thành.

Lão Gát khẽ nhấc một thanh gỗ đang nằm ngổn ngang dưới chân, đặt nó gọn gàng sang một bên, rồi quay sang một nhóm thợ đang trộn vữa. “Vữa phải đủ độ quánh, không được quá khô cũng không được quá lỏng. Nền móng có vững, cầu mới trường tồn.” Ông chỉ dẫn tỉ mỉ, không phải bằng giọng điệu ra lệnh, mà bằng sự sẻ chia kinh nghiệm, tựa như một người đồng nghiệp lâu năm. Trong khoảnh khắc ấy, ông quên mất mình là một thương gia từng sở hữu hàng vạn lượng vàng bạc, quên mất những cuộc họp căng thẳng trên thương trường. Tâm trí ông chỉ còn đọng lại tiếng cuốc xẻng nhịp nhàng, tiếng reo hò phấn khởi của những người thợ khi thấy cây cầu dần thành hình, và cảm giác mãn nguyện khi chứng kiến sự thay đổi đang diễn ra dưới bàn tay mình.

Ông chợt nhớ về những lời Tạ Trần đã nói, về cái giếng cạn và dòng sông. Quả thật, khi ông chỉ biết tích lũy, lòng ông khô cạn như cái giếng không đáy, dù có đổ bao nhiêu vàng bạc vào cũng chẳng thể lấp đầy. Nhưng giờ đây, khi ông ban tặng, khi ông khơi thông dòng chảy của tài sản và tâm huyết, lòng ông lại tràn đầy như dòng sông mùa lũ, cuồn cuộn sức sống và niềm vui. Cái cảm giác được tận mắt chứng kiến công trình mọc lên, được nghe những lời cảm ơn chân thành từ những người dân qua lại, được thấy những nụ cười rạng rỡ của trẻ thơ khi chúng nô đùa trên con đường mới, nó quý giá hơn vạn lần những món lợi nhuận khổng lồ mà ông từng kiếm được. Đây mới chính là "sống một đời bình thường" mà Tạ Trần đã gợi mở, một cuộc sống không cần đến danh vọng hay quyền lực, mà chỉ cần sự trọn vẹn của lòng người. Ông cảm thấy mỗi thớ thịt, mỗi tế bào trong cơ thể mình như đang được tái sinh, được gột rửa sạch sẽ khỏi những tạp niệm của sự tham lam và ích kỷ. Cái "phá cục" mà ông đã quyết tâm thực hiện, giờ đây không chỉ là một quyết định trong tâm trí, mà đã trở thành hành động cụ thể, hữu hình, đang dần thay đổi bộ mặt của Thị Trấn An Bình này, và quan trọng hơn, thay đổi chính con người ông. Sự chuyển hóa của ông, một thương gia từng lừng lẫy, giờ đây đã trở thành một ví dụ điển hình, một ngọn lửa nhỏ thắp lên niềm tin vào "Nhân Đạo" giữa thế gian phàm tục này, nơi mà Thiên Đạo đang dần suy tàn.

***

Vài tuần sau, công trình xây cầu ở Thị Trấn An Bình đã gần như hoàn thiện, và Lão Gát lại lên đường. Lần này, ông hướng về Thôn Vân Sơn, một ngôi làng hẻo lánh nằm sâu trong thung lũng, bao bọc bởi những ngọn núi xanh rì và con suối nhỏ uốn lượn. Ánh nắng chiều tà trải dài trên những mái nhà tranh, nhuộm vàng cả một khoảng không gian yên bình. Tiếng chim hót líu lo xen lẫn tiếng suối chảy róc rách, tiếng gà gáy vang vọng từ xa, và đâu đó là tiếng trẻ con nô đùa, tạo nên một bức tranh thôn quê đầy sức sống. Mùi đất ẩm sau cơn mưa nhẹ buổi trưa, mùi cỏ non xanh mướt và mùi khói bếp thoang thoảng từ những căn nhà gỗ, căn nhà đá nhỏ, tất cả hòa quyện vào nhau, mang đến một cảm giác thanh bình, gần gũi với thiên nhiên.

Lão Gát không đi xe ngựa xa hoa như trước, mà tự mình chống gậy, bước đi trên con đường đất lầy lội, hai bên là những ruộng lúa xanh rì đang vào vụ. Trên tay ông là một giỏ trái cây đơn giản, nào là cam, là quýt, là vài quả ổi chín mọng, không hề có chút phô trương hay màu mè. Ông đến thăm một gia đình nghèo vừa được ông giúp đỡ xây lại căn nhà đã sụp đổ sau một trận bão lớn. Ngôi nhà mới, tuy nhỏ nhưng chắc chắn, được xây bằng gỗ và đá, mái lợp ngói mới toát lên vẻ ấm cúng.

“Lão Gia, ngài lại đến rồi!” Một người phụ nữ lớn tuổi, gương mặt hằn rõ những vết thời gian nhưng ánh mắt lại tràn đầy sự biết ơn và niềm vui, vội vàng chạy ra đ��n. Đứa cháu nhỏ của bà, một cậu bé chừng năm sáu tuổi, gầy gò nhưng đôi mắt lấp lánh sự tinh nghịch, bẽn lẽn nép sau lưng bà, thỉnh thoảng lại ló đầu ra nhìn Lão Gát một cách tò mò.

Lão Gát khẽ mỉm cười, nụ cười chân thành, không chút giả tạo. “Ta nghe nói căn nhà đã hoàn thiện, muốn ghé qua xem một chút. Các ngươi sống có ổn không?” Ông đặt giỏ trái cây xuống chiếc bàn gỗ thô sơ trong nhà, rồi ngồi xuống chiếc ghế đẩu nhỏ, hoàn toàn không có chút khoảng cách hay vẻ cao sang của một thương gia.

Người phụ nữ nắm chặt tay Lão Gát, giọng nghẹn ngào. “Chúng tôi không biết phải cảm ơn Lão Gia thế nào. Nếu không có ngài, mẹ con tôi không biết phải sống sao qua mùa đông này. Mấy năm nay, cứ mỗi khi mưa gió là căn nhà cũ lại dột nát, lo sợ nó sụp đổ bất cứ lúc nào. Giờ có nhà mới kiên cố, lòng chúng tôi thật sự bình yên.”

Lão Gát xua tay, ánh mắt hiền từ. “Đừng khách sáo, đây là việc ta nên làm. Các ngươi sống tốt, đó là niềm vui của ta.” Ông quay sang đứa trẻ đang e dè, khẽ vẫy tay. “Cháu bé, lại đây. Có muốn ăn quýt không?” Cậu bé rụt rè tiến lại gần, rồi nhanh chóng bị vị ngọt của trái quýt thu hút, nở một nụ cười tươi rói. Ánh mắt lấp lánh niềm vui của đứa trẻ, tiếng cười khúc khích khi Lão Gát véo má trêu chọc, tất cả đều là những khoảnh khắc giản dị mà vô giá.

Ông giúp người phụ nữ lớn tuổi sắp xếp lại vài vật dụng trong nhà, những món đồ nhỏ bé nhưng chứa đựng cả cuộc đời của họ. Ông cảm thấy một sự kết nối sâu sắc, một niềm hạnh phúc thật sự len lỏi vào tận đáy lòng. Cái cảm giác này, nó hoàn toàn khác với cảm giác khi ông hoàn tất một thương vụ bạc tỷ, khi ông đếm những đồng tiền chất chồng trong kho. Tiền bạc chỉ mang lại sự giàu có về vật chất, nhưng không thể lấp đầy khoảng trống trong tâm hồn. Còn những hành động này, những việc thiện nguyện nhỏ bé này, lại mang đến cho ông sự trọn vẹn, sự bình an nội tại mà ông đã khao khát bấy lâu.

“Tiền tài tích lũy dù nhiều đến mấy, cũng chỉ là vật ngoài thân, không thể mang theo khi lìa đời. Nhưng cái ‘nhân quả’ thiện lành mình gieo trồng, cái tình người mình trao đi, đó mới là vốn quý thật sự, là thứ sẽ theo mình đến tận kiếp sau, và là thứ xây dựng nên một thế giới tốt đẹp hơn cho thế hệ mai sau,” Lão Gát thầm nghĩ, nhớ lại những bài học vô giá từ Tạ Trần. Ông nhận ra rằng, hạnh phúc không phải là một đích đến xa vời, mà là một hành trình, là sự hiện hữu trong mỗi khoảnh khắc ta biết sẻ chia, biết yêu thương. Cái mát lạnh của nước suối khi ông rửa tay sau khi giúp người phụ nữ làm vườn, hương vị ngọt ngào của trái cây dâng tặng, tiếng cười trong trẻo của đứa trẻ – tất cả những điều giản dị ấy, giờ đây lại mang một ý nghĩa lớn lao hơn bất kỳ thứ của cải nào. Ông đã thực sự tìm thấy con đường của mình, con đường của một phàm nhân, nhưng lại trọn vẹn và ý nghĩa hơn vạn lần con đường thành tiên mà nhiều người vẫn đang điên cuồng theo đuổi.

***

Hoàng hôn buông xuống, nhuộm màu cam đỏ rực rỡ lên những đám mây lững lờ trôi trên bầu trời Thị Trấn An Bình. Gió heo may thổi nhẹ qua ô cửa sổ quán sách, mang theo mùi hương của cỏ cây và đất ẩm. Trong quán, ánh đèn lồng đã được thắp sáng, hắt lên những giá sách cổ kính một vẻ trầm mặc, ấm áp. Tạ Trần vẫn ngồi sau quầy, tay cầm một cuốn sách cũ đã úa màu thời gian, đôi mắt sâu thẳm lướt qua từng dòng chữ, thấu hiểu những triết lý ẩn chứa bên trong. Thư Đồng Tiểu An ngồi đối diện, chăm chú đọc bài học, thỉnh thoảng lại khẽ lật trang sách, tạo nên một âm thanh nhỏ nhẹ phá vỡ sự tĩnh lặng.

Bỗng, cánh cửa quán sách khẽ mở, một bóng người bước vào. Đó là Lão Gát. Ông không còn vẻ nặng nề hay dò dự như những lần trước. Thay vào đó, dáng người ông thẳng thắn, bước chân nhẹ nhàng, gương mặt rạng rỡ, tràn đầy sức sống và một niềm vui khó tả. Đôi mắt ông không còn vẻ ưu tư, mà ánh lên sự thanh thản, mãn nguyện, như một người lữ hành vừa tìm thấy kho báu quý giá nhất của đời mình.

“Tạ công tử,” Lão Gát cất giọng, không còn vẻ khách sáo mà chân thành như một người bạn cũ. “Ta không ngờ, những ngày qua, ta đã hiểu được ý nghĩa sâu sắc của câu chuyện ngài kể. Niềm vui thực sự không nằm ở việc ta có bao nhiêu, mà là ở việc ta có thể cho đi bao nhiêu, có thể gieo trồng bao nhiêu ‘nhân quả’ thiện lành cho thế gian này.”

Tạ Trần khẽ mỉm cười, một nụ cười nhẹ nhàng nhưng đầy thấu hiểu, đặt cuốn sách xuống. Hắn không hề ngạc nhiên, bởi hắn biết, hạt giống đã được gieo vào mảnh đất màu mỡ thì ắt sẽ nảy mầm. “Lão Gát đã tự tìm thấy con đường của mình rồi. Đó là điều quý giá nhất.” Giọng hắn trầm tĩnh, mang theo sự bình yên cố hữu, như dòng nước mát lành xoa dịu mọi ưu phiền. Hắn đứng dậy, pha một chén trà nóng, hương trà thanh mát lan tỏa khắp căn phòng, xua đi cái lạnh se của buổi hoàng hôn.

Lão Gát nhận chén trà từ Tạ Trần, lòng ấm áp lạ thường. Ông kể về những ngày tháng qua, về cây cầu đang dần hoàn thiện ở Thị Trấn An Bình, về những ngôi nhà được dựng lại ở Thôn Vân Sơn, về những nụ cười rạng rỡ của người dân, những ánh mắt biết ơn của trẻ thơ. Ông kể về cảm giác mãn nguyện khi đích thân lao động, khi chia sẻ chén cơm với người thợ, khi nghe những lời cảm ơn chân thành không pha lẫn vụ lợi. Mỗi lời kể của ông đều toát lên một niềm hạnh phúc giản dị mà sâu sắc, một sự trọn vẹn mà trước đây tiền bạc không thể nào mua được.

Thư Đồng Tiểu An, vốn đang học bài, cũng ngừng lại, đôi mắt to tròn chăm chú nhìn Lão Gát. Cậu bé đã nghe tiên sinh kể về Lão Gát, về sự chuyển hóa của ông. Giờ đây, được tận mắt chứng kiến niềm vui và sự thay đổi của vị thương gia từng lừng lẫy, những hạt giống triết lý "Nhân Đạo" lại được gieo sâu hơn vào tâm hồn non trẻ của cậu. Cậu bé hiểu rằng, bài học về sự ban tặng và nhận lại không chỉ là một câu chuyện cổ tích, mà là một sự thật sống động, đang diễn ra ngay trước mắt mình.

Tạ Trần chỉ khẽ gật đầu, không ngắt lời Lão Gát. Hắn để sự bình yên và thấu hiểu lan tỏa trong căn phòng, để Lão Gát tự mình chiêm nghiệm và thổ lộ hết những cảm xúc chân thật nhất. Hắn biết, sự chuyển hóa của Lão Gát không chỉ là câu chuyện của một cá nhân, mà còn là một minh chứng hùng hồn cho sức mạnh của "Nhân Đạo" giữa thế gian này. Nó cho thấy rằng, hạnh phúc và sự trọn vẹn không cần đến pháp lực siêu phàm hay tu tiên trường sinh, mà nằm ngay trong những giá trị bình dị nhất của con người: lòng nhân ái, sự sẻ chia, và khả năng gieo trồng những "nhân quả" thiện lành.

Sự thay đổi của Lão Gát, một thương gia từng bị vật chất vây hãm, giờ đây đã trở thành một biểu tượng, một ngọn hải đăng cho những ai còn đang lạc lối trong vòng xoáy của danh lợi. Nó gieo mầm cho ý tưởng rằng, một kỷ nguyên mới – nơi con người tìm thấy ý nghĩa cuộc sống không qua tiên đạo mà qua những giá trị nhân sinh – đang thực sự hình thành. Tạ Trần biết, những gì Lão Gát đang làm sẽ không chỉ dừng lại ở Thị Trấn An Bình hay Thôn Vân Sơn. Nó sẽ lan tỏa, như những gợn sóng trên mặt hồ tĩnh lặng, chạm đến những tâm hồn khác, khơi gợi trong họ khao khát về một cuộc sống "bình thường vĩnh cửu," nơi con người trân trọng những giá trị đích thực của "nhân gian."

Ngoài kia, màn đêm đã buông xuống hoàn toàn, bao trùm vạn vật trong sự tĩnh mịch. Nhưng trong quán sách nhỏ, một ngọn lửa hy vọng vẫn bùng cháy. Tạ Trần, một phàm nhân không tu hành, vẫn là điểm neo nhân quả, lặng lẽ quan sát, lặng lẽ gieo mầm. Và Tiểu An, thế hệ kế cận, đang hấp thụ những bài học vô giá ấy, để rồi một ngày nào đó, sẽ tiếp tục hành trình khám phá ý nghĩa cuộc sống, nối dài "sự luân hồi của vạn vật" trong một kỷ nguyên mới, nơi lòng nhân ái và trí tuệ là kim chỉ nam cho mọi hành động.

Bản truyện chính thức do Long thiếu sáng tác, độc quyền trên truyen.free.