Bình minh nhuộm màu chân trời phía đông một dải hồng tía, xua tan màn đêm huyền ảo còn vương vấn trên Phế Tích Cổ Thành. Gió sớm mơn man, mang theo hơi ẩm của đất đai và mùi rêu phong cổ kính, thổi qua những phiến đá đã ngàn năm trầm mặc. Tiếng quạ kêu vang vọng từ lùm cây xa xa, như lời chào đón một ngày mới, một khởi đầu mới. Khác với sự tĩnh lặng của những buổi sớm thường lệ, hôm nay, nơi đây lại vang lên những âm thanh của sự sống, của lao động miệt mài. Những ngọn lửa bập bùng đêm qua đã lụi tàn, chỉ còn lại những vệt tro tàn âm ỉ, nhưng tinh thần hăng hái của người dân Thị Trấn An Bình thì vẫn cháy rực, thậm chí còn mạnh mẽ hơn dưới ánh mặt trời đầu tiên.

Lão Nông, với chiếc nón lá quen thuộc đã sờn cũ và tấm lưng đã hằn sâu dấu vết thời gian, đứng trên một gò đất cao, ánh mắt kiên nghị lướt qua toàn bộ khu vực di tích. Làn da ông đã sạm màu nắng gió, những nếp nhăn in hằn trên khuôn mặt khắc khổ, nhưng đôi mắt lại sáng rực một niềm tự hào và quyết tâm. Ông đưa tay ra hiệu, tiếng cuốc xẻng lách cách bắt đầu vang lên khắp nơi. Hàng chục người nông dân, cả nam lẫn nữ, những bàn tay chai sạn thường ngày quen với việc cầm cày cuốc, giờ đây lại cẩn trọng dùng những dụng cụ thô sơ để dọn dẹp. Họ không chỉ đơn thuần là làm việc, mà còn là đang khám phá, đang vén bức màn thời gian để nhìn vào quá khứ của chính mình.

Tiếng cuốc đất nặng nhọc, tiếng xẻng xúc cát sỏi khô khốc, tiếng hò nhau đẩy những tảng đá lớn, tất cả hòa quyện vào nhau, tạo thành một bản giao hưởng của sự hồi sinh. Từng lớp đất đá, từng bụi cây dại và dây leo chằng chịt bám víu đã bị loại bỏ một cách cẩn thận, dần dần hé lộ những đường nét kiến trúc cổ xưa, những bức tường đá đã phong hóa nhưng vẫn giữ được vẻ kiên cố, những lối đi đã bị vùi lấp. Mỗi mảnh ghép được tìm thấy là một phần của câu chuyện, một trang sử bị lãng quên của phàm nhân.

“Cẩn thận từng chút một, đây là ký ức của tổ tiên chúng ta!” Lão Nông cất tiếng, giọng nói tuy trầm nhưng lại mang một sức nặng, một sự tôn kính sâu sắc. Ông không ngừng nhắc nhở mọi người về sự tỉ mỉ, về cái giá trị vô hình mà họ đang gìn giữ. Ông biết, đây không chỉ là công việc nặng nhọc, mà còn là một sứ mệnh, một sự nối tiếp giữa quá khứ và hiện tại. Những hạt bụi đất bám đầy trên tóc, trên áo ông, nhưng ông không hề để tâm, chỉ chuyên chú vào việc chỉ đạo, sắp xếp.

Thư Đồng Tiểu An, với thân hình gầy gò và đôi mắt toát lên vẻ thông minh, không đứng yên một chỗ. Cậu bé mặc chiếc áo vải thô cũ, đang chạy lăng xăng khắp nơi, vừa ghi chép vào cuốn sổ nhỏ, vừa hướng dẫn một nhóm trẻ em khác. Những đứa trẻ, với vẻ mặt hiếu kỳ và đôi tay nhỏ bé, tỉ mẩn dùng chổi nhỏ quét sạch bụi bẩn trên những phiến đá, hoặc dùng que củi cẩn thận gạt bỏ những mảnh vụn nhỏ. Chúng coi đây như một trò chơi kỳ thú, mỗi phiến đá, mỗi hoa văn đều là một bí ẩn đang chờ được giải mã. Chúng không hề biết mệt, chỉ hào hứng với mỗi phát hiện nhỏ.

Tiểu Cương, đứa trẻ đã tìm thấy những phiến đá đầu tiên, nay lại càng hăng hái hơn. Cậu bé, với mái tóc bù xù và khuôn mặt lấm lem, đang cúi rạp người xuống một vệt tường đá đã được làm sạch, đôi mắt mở to. Bỗng, cậu bé reo lên một tiếng, giọng trong trẻo vang vọng trong không gian: “Xem này, cháu tìm thấy một phiến đá có hình con cá! Nó bơi lượn trên mặt nước, y như thật ấy!” Cậu chỉ tay vào một hoa văn đã mờ nhạt nhưng vẫn còn rõ nét, một con cá đang uốn mình mềm mại, như đang bơi lội giữa dòng nước vô hình. Những đứa trẻ khác xúm lại, trầm trồ. Chúng bắt đầu thi nhau tìm kiếm những hình thù khác, tiếng cười nói giòn tan, xua đi vẻ cổ kính vốn có của di tích.

Lão Nông khẽ mỉm cười khi nghe tiếng Tiểu Cương. Ông biết, những đứa trẻ này chính là tương lai, là những người sẽ tiếp nối câu chuyện của di tích. Chúng không chỉ đang dọn dẹp, mà còn đang kiến tạo nên một ký ức mới, một sự kết nối mới với cội nguồn. Tinh thần đoàn kết của cộng đồng, sự nhiệt huyết của thế hệ trẻ, tất cả đã biến nơi đây thành một công trường lao động đầy sức sống và niềm hy vọng. Ánh nắng ban mai càng lúc càng gay gắt, nhưng không ai cảm thấy mệt mỏi. Mồ hôi lấm tấm trên trán, trên lưng áo, nhưng gương mặt ai nấy đều rạng rỡ, ánh mắt lấp lánh một niềm tin vào những giá trị mà họ đang gầy dựng.

Họ không chỉ đơn thuần là làm sạch một công trình kiến trúc cũ kỹ, mà là đang khơi dậy một dòng chảy lịch sử đã bị vùi lấp. Những phiến đá cổ được nâng niu, những đường nét hoa văn được cẩn thận làm sạch, mỗi hòn đá, mỗi viên gạch đều mang trong mình một tiếng nói thầm thì từ ngàn xưa. Cộng đồng nông dân, bằng chính đôi tay và lòng nhiệt thành của mình, đang từng bước, từng bước một, đưa di tích cổ trở lại với thế gian, không phải bằng pháp thuật hay tiên lực, mà bằng sức mạnh của con người, bằng sự trân trọng ký ức và cội nguồn. Họ đang chứng minh rằng, giá trị của một nền văn minh không nằm ở quyền năng siêu phàm, mà nằm ở chính sự kiên trì, đoàn kết và trí tuệ của con người.

***

Khi ánh dương đã ngả về tây, nhuộm vàng cả con đường đất dẫn vào Thị Trấn An Bình, mang theo một chút ấm áp cuối cùng trước khi nhường chỗ cho bóng đêm. Lão Nông và Thư Đồng Tiểu An, với gương mặt lấm lem bụi đất và mái tóc rối bù, nhưng ánh mắt lại rạng rỡ một niềm hân hoan khó tả, bước vào quán sách của Tạ Trần. Quán sách vẫn giữ nguyên vẻ tĩnh lặng thường lệ, mùi giấy cũ, mực tàu và hương trà thoang thoảng tạo nên một không gian thoát tục, đối lập hoàn toàn với sự huyên náo của công trường di tích. Tạ Trần, thân hình gầy gò trong bộ áo vải bố màu xám nhạt, đang ngồi bên bàn trà, tay lật giở một cuốn sách cổ đã ố vàng, dường như ông đã ở đó từ rất lâu, trầm tư giữa những con chữ.

Ông ngẩng đầu lên, đôi mắt sâu thẳm ánh lên vẻ tỉnh táo và thấu suốt, như đã biết trước sự xuất hiện của hai người. Ông khẽ mỉm cười, một nụ cười nhạt nhưng ấm áp. “Hai vị đã về. Xem ra, thu hoạch không nhỏ.” Giọng nói trầm ấm của Tạ Trần vang lên, không hỏi han quá nhiều, nhưng lại chứa đựng sự quan tâm và thấu hiểu.

Lão Nông gật đầu, đưa tay quệt mồ hôi trên trán, để lại một vệt bùn đen. “Tiên sinh đoán không sai. Di tích ấy, nó còn lớn hơn chúng tôi tưởng rất nhiều. Chúng tôi đã dọn dẹp được một phần, và những gì lộ ra, thật khiến người ta phải trầm trồ.” Ông nói, giọng vẫn còn sự hưng phấn.

Tiểu An không chờ đợi, cậu bé đã nhanh nhẹn trải những bản vẽ phác thảo và các mảnh vỡ nhỏ mà cậu đã cẩn thận thu thập lên bàn trà. “Tiên sinh xem này! Chúng con tìm thấy những hoa văn này, không chỉ là cá, mà còn có cả chim, cây cối, và cả những hình người đang nhảy múa nữa! Và đây là một mảnh gốm, trên đó có khắc một loại chữ viết mà chúng con chưa từng thấy bao giờ.” Cậu bé chỉ trỏ, đôi mắt sáng rực niềm tự hào của một người khám phá. “Chúng con nghĩ đây không chỉ là một ngôi mộ, mà có thể là một nơi hội họp, một trung tâm của người xưa, nơi họ sinh hoạt, cúng tế, và truyền đạt tri thức!”

Tạ Trần chăm chú nhìn vào những bản phác thảo và mảnh gốm vỡ, ánh mắt không hề biểu lộ sự ngạc nhiên hay vội vã. Ông nhấp một ngụm trà, hơi nóng ấm áp lan tỏa trong lòng bàn tay. “Ồ? Một trung tâm sinh hoạt? Suy đoán này không tồi.” Ông khẽ gật đầu, môi khẽ nhếch, dường như đang cân nhắc điều gì đó.

Lão Nông thở dài một hơi, sự hưng phấn dần lắng xuống, thay vào đó là một chút lo lắng. “Đúng vậy, tiên sinh. Càng khám phá, chúng tôi càng nhận ra giá trị của nó. Chúng tôi muốn giữ gìn nó, để con cháu đời sau biết về cội nguồn của mình. Nhưng làm thế nào để nó thực sự ‘sống’? Không phải chỉ là một đống đổ nát được giữ lại, mà là một nơi có thể truyền cảm hứng, có thể dạy dỗ?” Ông đặt câu hỏi, ánh mắt nhìn thẳng vào Tạ Trần, hy vọng tìm thấy một lời chỉ dẫn. Họ đã dốc hết sức lực để khai quật, nhưng việc biến những di tích vô tri thành một thứ có ý nghĩa sống động lại là một thử thách khác.

Tạ Trần không trả lời ngay. ��ng đặt chén trà xuống, nhẹ nhàng vuốt ve bìa cuốn sách cổ, đôi mắt vẫn đăm chiêu. Không gian quán sách chìm vào im lặng, chỉ còn tiếng gió khẽ rít qua khe cửa sổ và tiếng lật trang sách của chính Tạ Trần. Mùi trà thơm lừng, xen lẫn mùi giấy cũ, tạo nên một bầu không khí trầm mặc, suy tư.

Sau một hồi trầm ngâm, Tạ Trần mới cất tiếng, giọng nói đều đều nhưng chứa đựng một sức nặng triết lý sâu xa: “Một dòng sông không thể thiếu nguồn. Một cái cây không thể thiếu gốc rễ. Ký ức, cũng như vậy, là mạch nguồn nuôi dưỡng hiện tại và tương lai. Khi con người biết trân trọng cội nguồn, họ sẽ tìm thấy sức mạnh để kiến tạo…” Ông dừng lại một chút, ánh mắt lướt qua Tiểu An, rồi lại nhìn về phía Lão Nông. “Các ngươi đã làm rất tốt khi khơi dậy nó. Nhưng khơi dậy chỉ là bước đầu. Để nó ‘sống’, để nó ‘truyền cảm hứng’, thì cần một cái gì đó hơn thế.”

Ông nhẹ nhàng lật đến một trang sách, rồi đọc một đoạn thơ cổ, giọng ngân nga, trầm bổng:

“*Vạn vật hữu linh, nhân hữu căn,*

*Mạch nguồn tri thức, bách niên tân.*

*Tiên đạo phù du, nhân đạo viễn,*

*Ký ức trường tồn, thế thế truyền.*”

(Vạn vật có linh, người có gốc rễ,

Mạch nguồn tri thức, trăm năm tươi mới.

Đạo tiên phù du, đạo người bền vững,

Ký ức trường tồn, đời đời truy���n lại.)

Đoạn thơ ngắn gọn, nhưng lại mang một ý nghĩa sâu sắc, như một lời khẳng định về sự vĩnh cửu của văn hóa phàm nhân, về giá trị của ký ức và truyền thống vượt lên trên mọi sự phù phiếm của tiên đạo. Lão Nông và Tiểu An lắng nghe, trong lòng như được khai sáng. Không cần Tạ Trần nói thẳng, họ đã hiểu. Di tích không chỉ là một cấu trúc vật chất, mà là một kho tàng ký ức, một nguồn cảm hứng bất tận. Để nó sống, chính là phải để những ký ức ấy sống, để những câu chuyện ấy được kể lại, được truyền đi.

Tạ Trần khẽ gật đầu, như đã đọc được suy nghĩ của họ. Ông không nói thêm, chỉ đưa tay chỉ vào những bản vẽ của Tiểu An. “Những hình vẽ này, những ký tự này, chính là ngôn ngữ của quá khứ. Hãy để chúng nói. Hãy để con người lắng nghe.” Lão Nông và Tiểu An cúi đầu, trong lòng tràn ngập sự kính trọng và biết ơn. Họ hiểu rằng, Tạ Trần không bao giờ trực tiếp đưa ra giải pháp, mà chỉ gieo những hạt mầm tri thức, để chính con người tự mình vun trồng và gặt hái. Đó chính là ý nghĩa của ‘vô vi’, của sự dẫn dắt mà không can thiệp, để cộng đồng tự tìm ra con đường của mình, tự kiến tạo giá trị và bản sắc cho kỷ nguyên mới. Họ rời quán sách, mang theo không chỉ những bản vẽ và mảnh gốm, mà còn là một ngọn lửa mới, một ý tưởng rõ ràng hơn về tương lai của di tích.

***

Hoàng hôn đã buông xuống hẳn, nhưng Thị Trấn An Bình vẫn rực rỡ dưới ánh sáng của những ngọn đuốc và lồng đèn. Một buổi họp làng lớn được tổ chức tại quảng trường trung tâm, nơi những ngôi nhà gỗ và gạch đơn giản san sát nhau, tạo nên một không khí ấm cúng và quen thuộc. Tiếng nói chuyện râm ran, tiếng trẻ con nô đùa, tiếng rao hàng của vài gánh hàng rong còn sót lại, tất cả hòa quyện vào nhau, tạo nên một bức tranh sinh động của đời sống phàm nhân. Không khí nhộn nhịp vừa phải, ồn ào nhưng vẫn giữ được vẻ yên bình đặc trưng của một thị trấn đã trải qua bao thăng trầm. Mùi thức ăn từ các căn bếp, mùi gỗ và đất, xen lẫn mùi mồ hôi của những người vừa trải qua một ngày làm việc vất vả, tạo nên một mùi hư��ng đặc trưng của sự sống.

Lão Nông đứng trên một bục gỗ tạm bợ, bên cạnh ông là Thư Đồng Tiểu An, tay cầm một chồng bản vẽ và những ghi chép cẩn thận. Dưới ánh sáng lung linh của những ngọn đuốc, khuôn mặt Lão Nông hiện rõ vẻ nghiêm túc nhưng cũng tràn đầy nhiệt huyết. Ông cất giọng trầm bổng, kể lại những gì đã được khám phá tại Phế Tích Cổ Thành, và cả những lời gợi mở đầy triết lý của Tạ Trần.

“Hỡi bà con chòm xóm!” Giọng ông vang vọng, thu hút sự chú ý của mọi người. “Như mọi người đã biết, chúng ta đã tìm thấy một kho báu. Không phải vàng bạc châu báu, mà là kho báu của ký ức, của tổ tiên chúng ta. Nó là cội nguồn của An Bình, là bằng chứng cho thấy trước khi có tiên đạo, chúng ta cũng đã có một nền văn minh rực rỡ của riêng mình.”

Một sự im lặng bao trùm quảng trường, mọi người chăm chú lắng nghe. Trong đôi mắt của họ, không còn sự hoang mang hay tò mò đơn thuần, mà là sự tôn kính, là niềm tự hào.

“Tiên sinh Tạ Trần đã nói, ký ức là mạch nguồn nuôi dưỡng hiện t���i và tương lai. Để mạch nguồn ấy không cạn, để di tích ấy không chỉ là một đống đổ nát mà thực sự ‘sống’, chúng ta phải làm cho nó trở thành một phần của cuộc sống, của văn hóa chúng ta.” Lão Nông tiếp tục, ánh mắt quét qua từng khuôn mặt, tìm kiếm sự đồng điệu.

Tiểu An bước lên, giơ cao những bản vẽ. “Chúng con đã phác thảo lại những hoa văn này, những hình ảnh về mùa màng, về con người, về thế giới của người xưa. Chúng con tin rằng, đây chính là những câu chuyện, những tri thức mà tổ tiên muốn truyền lại cho chúng ta.” Cậu bé nói, giọng tuy còn non nớt nhưng lại đầy tự tin. “Chúng ta có thể biến Phế Tích Cổ Thành thành một nơi mà mọi người có thể đến tìm hiểu, có thể kể chuyện, có thể học hỏi. Một ‘Trung Tâm Văn Hóa Cổ Nhân’ của riêng chúng ta!”

Lời đề nghị của Tiểu An như một luồng gió mới, thổi bùng lên những ý tưởng trong lòng mọi người. Ngay lập tức, những tiếng xì xào bàn tán nổi lên, rồi dần chuyển thành những lời đề xuất sôi nổi.

Một nông dân có dáng người vạm vỡ, tay còn lấm lem đất, hăng hái đứng dậy: “Chúng ta có thể dùng những phiến đá này để kể lại câu chuyện về mùa màng, về cuộc sống của người xưa! Mỗi hoa văn là một bài học về cách họ làm nông, cách họ sống hòa hợp với đất trời!” Anh ta nói, ánh mắt lấp lánh ý tưởng.

Một bà lão tóc bạc phơ, đang ngồi bên bếp lửa nhỏ, khẽ mỉm cười, giọng nói trầm ấm mà đầy ký ức: “Tôi nhớ bà tôi từng kể một câu chuyện về những hình vẽ này… Về một nữ thần đất đã dạy con người cách trồng trọt, cách sử dụng nước. Có lẽ, những câu chuyện ấy chính là lời giải cho những hình vẽ này.” Bà lão nhìn xa xăm, như đang chìm đắm trong dòng hồi ức.

Một người thợ mộc trẻ tuổi, với đôi tay khéo léo, đề nghị: “Chúng ta có thể dựng những mái che đơn giản để bảo vệ di tích khỏi mưa nắng, và đóng những giá gỗ để trưng bày những mảnh gốm, những công cụ mà chúng ta tìm thấy. Biến nơi đó thành một viện bảo tàng nhỏ, một ‘phòng ký ức’ của làng.”

Tiếng nói, tiếng cười, tiếng vỗ tay vang lên không ngừng. Mọi người hào hứng phát biểu ý kiến, mỗi người một câu, mỗi người một ý, nhưng tất cả đều chung một mục đích: làm sống lại ký ức của tổ tiên, biến di tích thành một phần không thể thiếu của cuộc sống.

Lão Nông giơ tay ra hiệu cho mọi người giữ trật tự. Ông nhìn quanh, gương mặt rạng rỡ một niềm vui và tự hào. “Được! Vậy thì, bắt đầu từ ngày mai, mỗi người một tay, chúng ta sẽ xây dựng nơi này thành một bảo tàng sống! Một ‘Trung Tâm Văn Hóa Cổ Nhân’ đúng như lời Tiểu An đã nói!” Tiếng hoan hô vang dậy khắp quảng trường. “Người lớn sẽ đảm nhiệm việc gia cố, xây dựng. Các bà, các mẹ sẽ kể lại những câu chuyện cổ, những bài đồng dao liên quan đến di tích cho con cháu. Còn Tiểu An và các cháu nhỏ, các cháu sẽ tiếp tục vẽ, ghi chép, và học hỏi. Hãy để mọi người, từ già đến trẻ, đều trở thành người gìn giữ và truyền bá ký ức này!”

Quyết định được đưa ra trong không khí đồng lòng và nhiệt huyết. Những kế hoạch cụ thể bắt đầu được phân công. Người thì lo vật liệu, người thì phụ trách việc sắp xếp, người thì xung phong ghi chép các câu chuyện. Tinh thần đoàn kết của cộng đồng, sự tự lực của phàm nhân, một lần nữa lại được khẳng định. Họ không cần đến những lời tiên tri, không cần đến sức mạnh siêu nhiên của tiên đạo. Họ chỉ cần chính đôi tay, khối óc và trái tim của mình để kiến tạo nên một tương lai, một nền văn hóa mới.

Dưới bầu trời đêm đầy sao, những ngọn lửa vẫn bập bùng, chiếu sáng những gương mặt rạng rỡ của người dân An Bình. Tiếng cười nói, tiếng hát hò hòa quyện vào nhau, tạo nên một bản giao hưởng mới, một bản giao hưởng của niềm hy vọng và sự kiến tạo. Việc thành lập ‘Trung Tâm Văn Hóa Cổ Nhân’ không chỉ là một dự án đơn thuần, mà nó còn là hạt nhân cho sự phát triển của văn hóa và tri thức phàm nhân, hứa hẹn sẽ thu hút sự chú ý từ các vùng khác, và có thể dẫn đến việc khám phá thêm các di tích tương tự trong tương lai. Những hoa văn và cấu trúc được tìm thấy tại di tích, một khi được giải mã, chắc chắn sẽ chứa đựng những tri thức cổ xưa về nông nghiệp, kiến trúc, hoặc triết lý sống mà thế hệ hiện tại đã lãng quên, không liên quan đến tiên đạo.

Sự luân hồi của vạn vật, các thế hệ kế tiếp sẽ tiếp tục hành trình khám phá ý nghĩa cuộc sống. Giờ đây, những người phàm đã tìm thấy một phần cội nguồn của mình, không phải trong những lời tiên tri hay sức mạnh siêu nhiên, mà trong chính lòng đất, trong ký ức của tổ tiên, và trong sự đoàn kết của chính họ. Ngọn đuốc tri thức, được Tạ Trần đốt lên một cách vô vi, giờ đây đang cháy sáng rực rỡ trong trái tim mỗi người, soi đường cho Nhân Gian bước vào một kỷ nguyên mới, một kỷ nguyên mà con người sẽ tự mình viết nên lịch sử, bằng chính đôi tay và trí tuệ của mình, xây dựng một nền văn minh mà trong đó, tinh thần đoàn kết và tự lực của cộng đồng trong việc kiến tạo văn hóa sẽ trở thành một đặc điểm cốt lõi, đối trọng với sự phụ thuộc vào tiên đạo trước đây. Và Tạ Trần, từ quán sách nhỏ của mình, vẫn sẽ là nguồn cảm hứng thầm lặng, chứng kiến sự trưởng thành của một nền văn minh mới dựa trên những giá trị chân thật nhất của con người.

Truyện do Long thiếu trực tiếp sáng tác, phát hành độc quyền trên truyen.free.